સામાન્ય રીતે જ્યારે વિશ્વમાં યુદ્ધ, રાજકીય અસ્થિરતા અથવા આર્થિક અનિશ્ચિતતા વધે છે ત્યારે સોનાં અને ચાંદીના ભાવમાં તેજી જોવા મળે છે. પરંતુ હાલની પરિસ્થિતિ બિલકુલ અલગ છે. મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવ વચ્ચે પણ બુલિયન માર્કેટમાં સતત વેચવાલી જોવા મળી રહી છે. ભારતમાં Multi Commodity Exchange of India (MCX) પર સોનાં અને ચાંદીના ભાવમાં સતત ત્રીજા અઠવાડિયે ઘટાડો નોંધાયો છે. માર્ચ મહિનામાં અત્યાર સુધી કિંમતી ધાતુઓમાં લગભગ 9% થી 10% સુધીનો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે.આ સ્થિતિ રોકાણકારો માટે આશ્ચર્યજનક છે કારણ કે સોનું પરંપરાગત રીતે “સેફ હેવન એસેટ” તરીકે ઓળખાય છે.
MCX Gold Silver Price Today
સોમવાર, 16 માર્ચના ટ્રેડિંગ સેશન દરમિયાન MCX પર સોનાં અને ચાંદી બંનેમાં ભારે દબાણ જોવા મળ્યું.
MCX Gold (April Futures)
ઇન્ટ્રાડે લૉ: ₹1,55,222 પ્રતિ 10 ગ્રામ
ટ્રેડિંગ લેવલ: લગભગ ₹1,55,700
દિવસ દરમિયાન લગભગ 1.7% ઘટાડો
MCX Silver Price
ઇન્ટ્રાડે લૉ: ₹2,50,746 પ્રતિ કિલો
ટ્રેડિંગ લેવલ: લગભગ ₹2,52,000
લગભગ 3% જેટલો ઘટાડો
માર્ચ મહિનામાં સતત વેચવાલી વચ્ચે રોકાણકારો અને ટ્રેડર્સ બંને સાવચેત બન્યા છે.
જીઓપોલિટિકલ તણાવ છતાં સોનાં કેમ પડી રહ્યું છે?
હાલમાં મધ્ય પૂર્વમાં યુદ્ધ જેવી સ્થિતિ છે. ખાસ કરીને United States અને Iran વચ્ચે વધતા તણાવને કારણે વૈશ્વિક બજારોમાં અનિશ્ચિતતા વધી ગઈ છે.અમેરિકાએ ઇરાનના મહત્વપૂર્ણ ઓઇલ એક્સપોર્ટ હબ પર હુમલો કર્યો હતો. ત્યારબાદ ઇરાન દ્વારા ઈઝરાયેલ અને અન્ય અરબ દેશોના એનર્જી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પર પ્રતિહુમલા થયા છે. સામાન્ય રીતે આવી પરિસ્થિતિમાં સોનાંમાં તેજી જોવા મળે છે, પરંતુ આ વખતે મેક્રો આર્થિક પરિબળો બજાર પર વધુ અસર કરી રહ્યા છે.
- ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ $100 પાર
યુદ્ધને કારણે વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ $100 પ્રતિ બેરલથી ઉપર પહોંચી ગયા છે.
ઊંચા તેલના ભાવના કારણે:
વૈશ્વિક મોંઘવારી વધવાની ભીતિ
ઉત્પાદન ખર્ચમાં વધારો
અર્થતંત્ર પર દબાણ
આ પરિસ્થિતિમાં કેન્દ્રિય બેંકો વ્યાજદર ઘટાડવામાં સંકોચ અનુભવતી હોય છે.
- વ્યાજદર ઘટાડાની આશા ઘટી
દુનિયાની સૌથી મહત્વપૂર્ણ કેન્દ્રિય બેંક Federal Reserve છે.હાલમાં બજારમાં માનવામાં આવે છે કે ફેડ ટૂંક સમયમાં વ્યાજદર ઘટાડશે નહીં.
જ્યારે વ્યાજદર ઊંચા રહે છે ત્યારે:
બોન્ડ વધુ આકર્ષક બને છે
રોકાણકારો સોનાંમાંથી બહાર આવે છે
આ કારણે કિંમતી ધાતુઓ પર દબાણ વધે છે.
- મજબૂત અમેરિકન ડોલર
હાલમાં U.S. Dollar Index 104-105 આસપાસ ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે.મજબૂત ડોલર સોનાં માટે નકારાત્મક માનવામાં આવે છે કારણ કે:
અન્ય દેશો માટે સોનાં ખરીદવું મોંઘું બને
આંતરરાષ્ટ્રીય માંગ ઘટે
વૈશ્વિક બજારમાં વેચવાલી વધે
આ પરિબળો કિંમતી ધાતુઓના ભાવ પર દબાણ લાવે છે.
- અમેરિકન બોન્ડ યીલ્ડમાં વધારો
હાલમાં U.S. 10-Year Treasury Yield લગભગ 4.3% નજીક છે.બોન્ડ યીલ્ડ વધે ત્યારે રોકાણકારોને સ્થિર વ્યાજ મળતું હોવાથી તેઓ સોનાં જેવી non-yielding એસેટમાં રોકાણ ઓછું કરે છે. આને “Opportunity Cost of Holding Gold” કહેવામાં આવે .
સિલ્વરમાં વધુ ઘટાડો કેમ?
સિલ્વર સામાન્ય રીતે સોનાં કરતા વધુ વોલેટાઇલ હોય છે.
કારણ:
તેનો ઉદ્યોગોમાં વધારે ઉપયોગ થાય છે. જ્યારે વૈશ્વિક અર્થતંત્રમાં અનિશ્ચિતતા વધે ત્યારે સિલ્વરમાં વધુ ઝડપથી ઘટાડો જોવા મળે છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં શું સ્થિતિ?
વૈશ્વિક બુલિયન માર્કેટ COMEX પર પણ દબાણ જોવા મળી રહ્યું છે.
તાજેતરના ભાવ:
Gold:: લગભગ $5,000 પ્રતિ ounce નજીક
Silver :: લગભગ $79 પ્રતિ ounce આસપાસ
આથી સ્પષ્ટ થાય છે કે વેચવાલી માત્ર ભારતીય બજારમાં નહીં પરંતુ વૈશ્વિક સ્તરે થઈ રહી છે.
Gold Silver Price Outlook
વિશ્લેષકોના જણાવ્યા પ્રમાણે હાલ કિંમતી ધાતુઓ “Yield-Driven Consolidation” ફેઝમાં છે. જો વ્યાજદર ઊંચા જ રહે અને ડોલર મજબૂત રહે તો કિંમતોમાં થોડો વધુ ઘટાડો થઈ શકે છે.
રોકાણકારો માટે મહત્વપૂર્ણ સલાહ
બુલિયન માર્કેટમાં આવી અસ્થિરતા વચ્ચે રોકાણકારોએ સમજદારીપૂર્વક નિર્ણય લેવો જરૂરી છે.સોનાં લાંબા ગાળે સુરક્ષિત રોકાણ માનવામાં આવે છે. હાલનો ઘટાડો ઘણા રોકાણકારો માટે ખરીદીની તક બની શકે છે. એક સાથે મોટી ખરીદી કરતા SIP અથવા સ્ટેગર્ડ ખરીદી કરવી વધુ સલામત રીત છે. નિષ્ણાતો અનુસાર કુલ રોકાણમાં 10% થી 15% સોનામાં રાખવું યોગ્ય ગણાય છે.
જીઓપોલિટિકલ તણાવ હોવા છતાં સોનાં અને ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડાના મુખ્ય કારણો છે:
ઊંચા ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ
વ્યાજદર ઘટાડાની ઘટતી શક્યતા
મજબૂત અમેરિકન ડોલર
વધતા બોન્ડ યીલ્ડ
આ તમામ પરિબળોએ કિંમતી ધાતુઓ પર દબાણ ઊભું કર્યું છે.પરંતુ લાંબા ગાળે સોનું હજુ પણ વિશ્વનું સૌથી વિશ્વસનીય સુરક્ષિત રોકાણ ગણાય છે. જો વૈશ્વિક પરિસ્થિતિ વધુ તંગ બને અથવા વ્યાજદર ઘટે તો કિંમતોમાં ફરી તેજી જોવા મળી શકે છે.