ત્રણેય પાઉચમાં ઘટાડ્યો જથ્થો, જાણો નવા આંકડા
અમૂલની છાશમાં શ્રિંકફ્લેશન, ગ્રાહકોએ જાણવી જોઈએ આ વિગતો
15 November 2026 Gujarat Updates Team: છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી દૂધ અને દૂધની બનાવટો ખરીદતા ગ્રાહકો માટે મોંઘવારીના સમાચાર સતત સામે આવી રહ્યા છે. દૂધના ભાવમાં વધારો થયા બાદ દહીં અને લસ્સી પણ મોંઘાં થયાં છે. હવે રોજિંદા જીવનમાં ઉપયોગમાં લેવાતી છાશના પાઉચમાં પણ જથ્થો ઘટાડવામાં આવ્યો હોવાના અહેવાલ સામે આવ્યા છે. ખાસ વાત એ છે કે, છાશના પાઉચ પર છાપવામાં આવેલી કિંમતમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી, પરંતુ ગ્રાહકોને મળતા પ્રમાણમાં ઘટાડો થયો છે.
આ ફેરફારને કારણે ગ્રાહકોએ પહેલાં જેટલા જ રૂપિયા ચૂકવવાના રહેશે, પરંતુ બદલામાં તેમને અગાઉની સરખામણીએ ઓછી છાશ મળશે. બજારમાં આ પ્રકારની પદ્ધતિને ‘શ્રિંકફ્લેશન’ (Shrinkflation) તરીકે ઓળખવામાં આવે છે. એટલે કે વસ્તુની કિંમત યથાવત રાખીને તેના પેકેટમાં રહેલા જથ્થાને ઓછો કરી દેવામાં આવે છે. દેખીતી રીતે ભાવ વધતો નથી, પરંતુ ગ્રાહકને મળતી વસ્તુનું પ્રમાણ ઘટતાં વાસ્તવિક રીતે તેની કિંમત વધી જાય છે.
રૂ. 5થી રૂ. 20 સુધીના ત્રણેય પાઉચમાં ઘટાડો
મળતા અહેવાલો પ્રમાણે અમૂલ દ્વારા ત્રણ અલગ-અલગ કિંમતના છાશના પાઉચમાં જથ્થો ઘટાડવામાં આવ્યો છે. અગાઉ જે પ્રમાણમાં ગ્રાહકોને છાશ મળતી હતી, તેના કરતાં હવે ઓછું પ્રમાણ આપવામાં આવશે.
| પાઉચની કિંમત | અગાઉનો જથ્થો | નવો જથ્થો | ઘટાડો |
|---|---|---|---|
| રૂ. 20 | 650 ML | 620 ML | 30 ML |
| રૂ. 10 | 300 ML | 280 ML | 20 ML |
| રૂ. 5 જીરા છાશ | 150 ML | 140 ML | 10 ML |
આ આંકડાઓ પ્રમાણે રૂ. 20ના પાઉચમાં સૌથી વધુ 30 MLનો ઘટાડો થયો છે. રૂ. 10ના પાઉચમાં 20 ML અને રૂ. 5ના જીરા છાશના પાઉચમાં 10 ML ઓછું પ્રમાણ મળશે.
સીધો ભાવવધારો નહીં, પરંતુ પ્રતિ મિલીલીટર ખર્ચ વધશે
સામાન્ય રીતે કોઈ વસ્તુના ભાવમાં વધારો થાય ત્યારે ગ્રાહકોનું ધ્યાન તરત જ તેના પર જાય છે. ઉદાહરણ તરીકે, રૂ. 20ની વસ્તુનો ભાવ વધારીને રૂ. 22 કરવામાં આવે તો ગ્રાહકને તરત જ બે રૂપિયાનો વધારો દેખાઈ જાય છે. પરંતુ જ્યારે કિંમત એ જ રાખીને પેકેટનું પ્રમાણ ઘટાડવામાં આવે છે ત્યારે આર્થિક અસર તરત સમજાતી નથી.અમૂલની છાશના કિસ્સામાં પણ આવું જ જોવા મળે છે. રૂ. 20ના પાઉચમાં અગાઉ 650 ML છાશ મળતી હતી, જ્યારે હવે 620 ML મળશે. એટલે ગ્રાહકને લગભગ 4.62 ટકા ઓછો જથ્થો મળશે. બીજી તરફ, રૂ. 10 અને રૂ. 5ના પાઉચમાં આશરે 6.67 ટકા જેટલો જથ્થો ઘટાડવામાં આવ્યો છે.
દૂધ બાદ દહીં અને લસ્સીના ભાવમાં પણ વધારો
છાશના જથ્થામાં ઘટાડાના અહેવાલ એવા સમયે આવ્યા છે, જ્યારે અમૂલના અન્ય ડેરી ઉત્પાદનોના ભાવમાં પણ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો છે.12 નવેમ્બરથી અમૂલના દૂધના કેટલાક પ્રકારના ભાવમાં પ્રતિ લિટર રૂ. 2થી રૂ. 4 સુધીનો વધારો અમલી બન્યો હતો. ત્યારબાદ 14 નવેમ્બરથી મસ્તી દહીં અને લસ્સીના કેટલાક પેકેટના ભાવમાં પણ વધારો થયાના અહેવાલ પ્રકાશિત થયા હતા.
- એક કિલો મસ્તી દહીંનો ભાવ રૂ. 80થી વધારીને રૂ. 85 કરવામાં આવ્યો છે.
- 380 ગ્રામ દહીંનો ભાવ રૂ. 35થી વધારીને રૂ. 37 થયો છે.
- એક કિલો દહીંની બકેટનો ભાવ રૂ. 115થી વધારીને રૂ. 120 કરવામાં આવ્યો છે.
- અમૂલ રોઝ પ્રોબાયોટિક લસ્સીનો ભાવ રૂ. 15થી વધારીને રૂ. 17 થયો છે.
આમ, થોડા જ દિવસોમાં દૂધ, દહીં, લસ્સી અને હવે છાશના જથ્થામાં થયેલા ફેરફારને કારણે ગ્રાહકોમાં ચર્ચા શરૂ થઈ છે.
રૂ. 5ના પાઉચમાં ઘટાડો નાના ગ્રાહકોને વધુ અસર કરશે?
છાશના ત્રણેય પેકેટમાં ઘટાડો કરવામાં આવ્યો હોવાના અહેવાલો વચ્ચે સૌથી વધુ ચર્ચા રૂ. 5ના જીરા છાશના પાઉચને લઈને થઈ રહી છે.કારણ કે નાની કિંમતનું પેકેટ સામાન્ય રીતે મર્યાદિત બજેટ ધરાવતા ગ્રાહકો માટે સસ્તો વિકલ્પ હોય છે. કોઈ વ્યક્તિને વધુ છાશની જરૂર ન હોય અથવા માત્ર એક વખત પીવા માટે ખરીદવી હોય તો તે નાનું પેકેટ પસંદ કરે છે.અગાઉ રૂ. 5માં 150 ML જીરા છાશ મળતી હતી, જ્યારે હવે 140 ML મળશે. આ ઘટાડો માત્ર 10 MLનો દેખાય છે, પરંતુ જૂના જથ્થાની સરખામણીએ તે લગભગ 6.67 ટકા થાય છે.
શું છે શ્રિંકફ્લેશન? ગ્રાહકોએ સમજવાની જરૂર
શ્રિંકફ્લેશન શબ્દ બે અંગ્રેજી શબ્દો Shrink અને Inflation પરથી બન્યો છે. તેનો અર્થ થાય છે કે કોઈ કંપની ઉત્પાદનની વેચાણ કિંમતમાં સીધો વધારો કર્યા વગર તેના પેકેટનું પ્રમાણ, વજન અથવા કદ ઘટાડે છે.આ પદ્ધતિ માત્ર ડેરી ઉત્પાદનો પૂરતી મર્યાદિત નથી. બજારમાં બિસ્કિટ, ચોકલેટ, નાસ્તાની વસ્તુઓ, પેકેજ્ડ ખાદ્યપદાર્થો અને ઘરવપરાશની કેટલીક વસ્તુઓમાં પણ આવા ફેરફારો જોવા મળી શકે છે.દાખલા તરીકે, કોઈ બિસ્કિટનું પેકેટ અગાઉ 100 ગ્રામનું મળતું હોય અને તેની કિંમત રૂ. 20 હોય. ત્યારબાદ કંપની એ જ કિંમતમાં 90 ગ્રામનું પેકેટ વેચવાનું શરૂ કરે તો ગ્રાહકને કિંમતમાં કોઈ ફેરફાર દેખાશે નહીં, પરંતુ પ્રતિ ગ્રામ ઉત્પાદનનો ખર્ચ વધી જશે.
આવી સ્થિતિમાં ગ્રાહક માટે માત્ર પેકેટ પર લખેલી MRP જોવી પૂરતી નથી. તેની સાથે પેકેટમાં રહેલું વજન અથવા જથ્થો પણ તપાસવો જરૂરી છે.
કંપની તરફથી સત્તાવાર સ્પષ્ટતાની અપેક્ષા
આ સમગ્ર મામલે ગ્રાહકોમાં સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે છાશના જથ્થામાં ઘટાડો શા માટે કરવામાં આવ્યો? શું ઉત્પાદન ખર્ચમાં વધારો થયો છે? શું પેકેજિંગ અથવા પરિવહન ખર્ચને કારણે આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે? કે પછી કંપનીની વ્યાપારી નીતિમાં ફેરફાર થયો છે?હાલમાં ઉપલબ્ધ મીડિયા અહેવાલોમાં છાશના નવા જથ્થાની વિગતો આપવામાં આવી છે, પરંતુ આ ફેરફાર પાછળનું સત્તાવાર કારણ સ્પષ્ટ થયું નથી. કંપની દ્વારા આ અંગે સ્પષ્ટતા કરવામાં આવે તો ગ્રાહકોને નિર્ણય પાછળની પરિસ્થિતિ સમજવામાં મદદ મળી શકે.
કંપનીઓ માટે ઉત્પાદન ખર્ચ અને વ્યવસાયિક પરિસ્થિતિઓ મહત્ત્વપૂર્ણ હોઈ શકે છે, પરંતુ ગ્રાહકો માટે કિંમતની સાથે જથ્થાની પારદર્શિતા પણ એટલી જ જરૂરી છે.
અમૂલની છાશના પાઉચમાં થયેલા આ ફેરફારથી ફરી એકવાર ચર્ચા શરૂ થઈ છે કે મોંઘવારી માત્ર ભાવવધારા પૂરતી મર્યાદિત નથી. ક્યારેક પેકેટનું કદ નાનું થાય છે, ક્યારેક વજન ઘટે છે અને ક્યારેક કિંમતમાં ફેરફાર કર્યા વિના ગ્રાહકને મળતી વસ્તુ ઓછી થઈ જાય છે.
દિવાળી બાદ સતત સામે આવી રહેલા ડેરી ઉત્પાદનોના ભાવ અને જથ્થા સંબંધિત ફેરફારો વચ્ચે હવે ગ્રાહકોની નજર કંપનીની સત્તાવાર સ્પષ્ટતા પર રહેશે. સાથે જ ગ્રાહકો પણ ખરીદી વખતે માત્ર કિંમત નહીં, પરંતુ પેકેટમાં કેટલું ઉત્પાદન મળે છે તે તપાસવા વધુ સજાગ બને તે જરૂરી છે.
અમારી WhatsApp ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારી Telegram ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
આ આર્ટિકલને તમારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવા નીચેના આઈકોન પાર ક્લિક કરો.
