24 કલાકમાં સરેરાશ 79.84 MM વરસાદ
: 24 કલાકમાં તમામ 255 તાલુકામાં વરસાદ
01 August 2026 Gujarat Updates Team: ગુજરાતમાં ચોમાસાએ ફરી આક્રમક સ્વરૂપ ધારણ કર્યું છે. જુલાઈના અંતિમ દિવસથી શરૂ થયેલો વરસાદી રાઉન્ડ ઓગસ્ટના પ્રથમ દિવસે પણ યથાવત રહ્યો છે. રાજ્યના અનેક વિસ્તારોમાં મધ્યમથી ભારે અને કેટલાક વિસ્તારોમાં અત્યંત ભારે વરસાદ નોંધાયો છે. સ્ટેટ ઇમરજન્સી ઓપરેશન સેન્ટર (SEOC), ગાંધીનગરના સત્તાવાર વરસાદી આંકડા પ્રમાણે 31 જુલાઈ સવારે 6 વાગ્યાથી 1 ઓગસ્ટ સવારે 6 વાગ્યા સુધીના 24 કલાકમાં રાજ્યના તમામ 255 વરસાદ માપક તાલુકામાં વરસાદ નોંધાયો છે. રાજ્યમાં આ 24 કલાક દરમિયાન સરેરાશ 79.84 મીમી વરસાદ નોંધાયો છે.
આ દરમિયાન સૌથી વધુ વરસાદ દક્ષિણ ગુજરાતમાં નોંધાયો છે. જોકે શનિવાર, 1 ઓગસ્ટની વહેલી સવાર બાદ વરસાદનું કેન્દ્ર સૌરાષ્ટ્ર તરફ પણ ખસ્યું હોવાનું ચાર કલાકના તાજા તાલુકાવાર આંકડામાં સ્પષ્ટ જોવા મળે છે. સવારે 6થી 10 વાગ્યા દરમિયાન સુરેન્દ્રનગર જિલ્લાના લખતર તાલુકામાં 110 મીમી એટલે કે 4.33 ઇંચ વરસાદ ખાબક્યો છે. વઢવાણમાં 102 મીમી, નર્મદાના તિલકવાડામાં 99 મીમી અને સુરેન્દ્રનગરના ચૂડામાં 93 મીમી વરસાદ માત્ર ચાર કલાકમાં નોંધાયો છે.
દરમિયાન ભારતીય હવામાન વિભાગ (IMD)એ 1 ઓગસ્ટ માટે ગુજરાત રિજન તેમજ સૌરાષ્ટ્ર-કચ્છ બંને માટે Extremely Heavy Rainની ચેતવણી દર્શાવી છે. 2 ઓગસ્ટ માટે Heavy Rainની ચેતવણી છે, જ્યારે 3 ઓગસ્ટથી સબ-ડિવિઝન સ્તરે કોઈ વિશેષ ભારે વરસાદની ચેતવણી દર્શાવવામાં આવી નથી.
24 કલાકમાં ગુજરાતમાં સરેરાશ 79.84 MM વરસાદ
SEOCના 1 ઓગસ્ટના ઝોનવાઇઝ રેઇનફોલ રિપોર્ટના આંકડા ગુજરાતમાં વરસાદના આ રાઉન્ડની તીવ્રતા દર્શાવે છે. 31 જુલાઈ સવારે 6 વાગ્યાથી 1 ઓગસ્ટ સવારે 6 વાગ્યા સુધીમાં રાજ્યમાં સરેરાશ 79.84 મીમી વરસાદ નોંધાયો છે. આ સમયગાળામાં 34 વરસાદી જિલ્લાઓ અને 255 તાલુકાઓમાં વરસાદ નોંધાયો હોવાનું રિપોર્ટમાં જણાવાયું છે.
સીઝનના પ્રોગ્રેસિવ આંકડા પ્રમાણે રાજ્યમાં અત્યાર સુધી સરેરાશ 588.56 મીમી વરસાદ નોંધાયો છે, જે 1996-2025ના સરેરાશ વરસાદના પ્રમાણમાં 64.76 ટકા થાય છે. એટલે કે ઓગસ્ટના પહેલા જ દિવસે ગુજરાત સરેરાશ ચોમાસાના લગભગ બે તૃતીયાંશ વરસાદ સુધી પહોંચી ગયું છે.
ઝોન પ્રમાણે સ્થિતિમાં મોટો તફાવત જોવા મળે છે. દક્ષિણ ગુજરાતમાં અત્યાર સુધી સરેરાશ 1408.59 મીમી એટલે કે લાંબા ગાળાની સરેરાશના 91.35 ટકા વરસાદ નોંધાઈ ચૂક્યો છે. પૂર્વ-મધ્ય ગુજરાતમાં 509.07 મીમી સાથે 62.16 ટકા, સૌરાષ્ટ્રમાં 372 મીમી સાથે 48.81 ટકા, ઉત્તર ગુજરાતમાં 341.56 મીમી સાથે 46.76 ટકા અને કચ્છમાં 103.30 મીમી સાથે 20.67 ટકા વરસાદ નોંધાયો છે.
આ આંકડા સ્પષ્ટ કરે છે કે રાજ્યમાં ચોમાસાનું વિતરણ એકસરખું નથી. દક્ષિણ ગુજરાતમાં વરસાદ સામાન્ય સરેરાશની નજીક પહોંચી ગયો છે, જ્યારે કચ્છ અને ઉત્તર ગુજરાતમાં હજુ સરેરાશની સરખામણીએ વરસાદ નોંધપાત્ર રીતે ઓછો છે.
દક્ષિણ ગુજરાત પર મેઘરાજાની સૌથી વધુ મહેર
રાજ્યમાં હાલની ચોમાસાની સ્થિતિમાં દક્ષિણ ગુજરાત સૌથી આગળ છે. SEOCના રિપોર્ટ પ્રમાણે દક્ષિણ ગુજરાત ઝોનમાં છેલ્લા 24 કલાકનો સરેરાશ વરસાદ 184.12 મીમી રહ્યો છે. આ ઝોનનો અત્યાર સુધીનો સરેરાશ વરસાદ 1408.59 મીમી થઈ ગયો છે.
દક્ષિણ ગુજરાતમાં પણ નવસારી, વલસાડ, સુરત, ડાંગ અને તાપી જિલ્લામાં વરસાદનો પ્રભાવ વિશેષ રહ્યો છે. નવસારી જિલ્લામાં સીઝનનો સરેરાશ વરસાદ 2099.83 મીમી સુધી પહોંચી ગયો છે, જે જિલ્લાની લાંબા ગાળાની સરેરાશના 110.49 ટકા જેટલો છે. વલસાડ જિલ્લામાં 2434.29 મીમી સાથે 102.25 ટકા વરસાદ નોંધાઈ ચૂક્યો છે.
નવસારી જિલ્લાના ખેરગામમાં કુલ 2510 મીમી વરસાદ નોંધાઈ ચૂક્યો હતો, જ્યારે ચીખલીમાં 2325 મીમી અને વાંસદામાં 2311 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો. વલસાડ જિલ્લાના ઉમરગામમાં કુલ વરસાદ 2594 મીમી સુધી પહોંચી ગયો છે.
આ આંકડા દર્શાવે છે કે દક્ષિણ ગુજરાતના કેટલાક વિસ્તારોમાં આખી સીઝનના સામાન્ય વરસાદનો આંકડો ઓગસ્ટ શરૂ થતાં પહેલાં જ વટાવી દેવાયો છે.
સુરતમાં પણ વરસાદનો ધમાકો, અંબિકામાં 24 કલાકમાં 611 MM
24 કલાકના આંકડામાં સૌથી ચોંકાવનારી સ્થિતિ સુરત જિલ્લામાં જોવા મળી. SEOCના રિપોર્ટ પ્રમાણે સુરત જિલ્લાના અંબિકા વિસ્તારમાં છેલ્લા 24 કલાકમાં 611 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો, જે રાજ્યમાં આ સમયગાળાનો મહત્તમ વરસાદ દર્શાવવામાં આવ્યો છે. સુરત જિલ્લામાં છેલ્લા 24 કલાકનો તાલુકાવાર સરેરાશ વરસાદ 239.33 મીમી રહ્યો હતો.
સુરત જિલ્લામાં પાલસાણામાં 214 મીમી, ઓલપાડમાં 221 મીમી, બારડોલીમાં 200 મીમી, માંગરોળમાં 272 મીમી અને ઉમરપાડામાં 373 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો. સુરત શહેરમાં પણ 24 કલાકમાં 164 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો.
જિલ્લામાં અત્યાર સુધીનો સરેરાશ વરસાદ 1488.17 મીમી નોંધાયો છે, જે સરેરાશના 98.28 ટકા જેટલો છે. એટલે કે સુરત જિલ્લો પણ આખી સીઝનના સામાન્ય વરસાદની ખૂબ નજીક પહોંચી ગયો છે.
સવારે વરસાદનું કેન્દ્ર સુરેન્દ્રનગર તરફ: લખતરમાં 4.33 ઇંચ
24 કલાકના આંકડામાં દક્ષિણ ગુજરાતનો દબદબો હતો, પરંતુ 1 ઓગસ્ટ સવારે 6થી 10 વાગ્યાના ચાર કલાકના તાજા આંકડા એક નવી તસવીર રજૂ કરે છે. આ સમય દરમિયાન સૌરાષ્ટ્રના સુરેન્દ્રનગર જિલ્લામાં વરસાદનું જોર ખૂબ વધ્યું હતું.
SEOCના તાલુકાવાર રિપોર્ટ મુજબ સવારે 6થી 10 વાગ્યામાં લખતરમાં 110 મીમી (4.33 ઇંચ), વઢવાણમાં 102 મીમી (4.02 ઇંચ), ચૂડામાં 93 મીમી (3.66 ઇંચ), ગરુડેશ્વરમાં 75 મીમી, મુળીમાં 74 મીમી, થાનગઢમાં 45 મીમી, સાયલામાં 44 મીમી, દસાડામાં 43 મીમી, ધ્રાંગધ્રામાં 41 મીમી અને ચોટીલામાં 36 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો.
ખાસ કરીને લખતરમાં સવારે 6થી 8 વાગ્યા દરમિયાન 20 મીમી વરસાદ નોંધાયા બાદ માત્ર બે કલાક એટલે કે સવારે 8થી 10 દરમિયાન વધુ 90 મીમી વરસાદ પડ્યો હતો. વઢવાણમાં પ્રથમ બે કલાકમાં 65 મીમી અને ત્યારબાદ 37 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો.
આટલા ટૂંકા ગાળામાં ભારે વરસાદ સ્થાનિક સ્તરે પાણી ભરાવા, નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં પાણીના ઝડપી પ્રવાહ અને ગ્રામ્ય માર્ગો પર મુશ્કેલીનું કારણ બની શકે છે.
નર્મદાના તિલકવાડામાં ચાર કલાકમાં 99 MM
નર્મદા જિલ્લામાં પણ વરસાદનું જોર યથાવત રહ્યું. સવારે 6થી 10 વાગ્યા દરમિયાન તિલકવાડામાં 99 મીમી એટલે કે લગભગ 3.90 ઇંચ વરસાદ નોંધાયો હતો. જેમાં સવારે 6થી 8 વાગ્યા દરમિયાન જ 70 મીમી વરસાદ પડ્યો હતો.
નર્મદાના નાંદોદમાં પણ ચાર કલાકમાં 64 મીમી વરસાદ નોંધાયો. આ અગાઉ IMDના 31 જુલાઈના રિપોર્ટમાં નર્મદા જિલ્લામાં અલગ-અલગ સ્થળે very heavy rainfall નોંધાયો હોવાનું જણાવાયું હતું.
IMDએ અગાઉ જ ગુજરાત પર અસર કરતી હવામાન પ્રણાલીઓને ધ્યાનમાં રાખીને નર્મદા સહિત અનેક જિલ્લાઓ માટે ભારે વરસાદની શક્યતા વ્યક્ત કરી હતી.
મોરબીમાં પણ મેઘરાજાની ધમાકેદાર એન્ટ્રી
મોરબી જિલ્લામાં પણ શનિવાર સવારે વરસાદનું જોર વધ્યું. મોરબી તાલુકામાં સવારે 6થી 10 દરમિયાન 65 મીમી, ટંકારામાં 60 મીમી, વાંકાનેરમાં 33 મીમી અને હળવદમાં 26 મીમી વરસાદ નોંધાયો છે.
રાજકોટ જિલ્લામાં જસદણમાં 34 મીમી, પડધરીમાં 23 મીમી, રાજકોટ તાલુકામાં 21 મીમી, વિંછીયામાં 18 મીમી અને લોધિકામાં 17 મીમી વરસાદ નોંધાયો.
જામનગર જિલ્લાના ધ્રોલમાં 29 મીમી, જોડિયામાં 21 મીમી, કાલાવડમાં 17 મીમી અને જામનગરમાં 16 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો. આમ શનિવાર સવારે સૌરાષ્ટ્રના અનેક જિલ્લાઓમાં વરસાદની પ્રવૃત્તિ નોંધપાત્ર રીતે વધી હતી.
અમદાવાદમાં વિરમગામમાં ચાર કલાકમાં 27 MM
અમદાવાદ જિલ્લામાં પણ વરસાદી માહોલ યથાવત રહ્યો છે. સવારે 6થી 10 વાગ્યા દરમિયાન વિરમગામમાં 27 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો. ધંધુકામાં 15 મીમી, દસ્ક્રોઈમાં 5 મીમી, માંડલમાં 3 મીમી, ધોળકામાં 2 મીમી, ધોલેરામાં 2 મીમી અને બાવળામાં 1 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો.
24 કલાકના મોટા આંકડા જોઈએ તો અમદાવાદ જિલ્લામાં પરિસ્થિતિ વધુ નોંધપાત્ર હતી. SEOCના ઝોનવાઇઝ રિપોર્ટ મુજબ અમદાવાદ શહેરમાં 24 કલાકમાં 76 મીમી, દસ્ક્રોઈમાં 55 મીમી, દેત્રોજ-રામપુરામાં 108 મીમી, ધંધુકામાં 109 મીમી, ધોળકામાં 69 મીમી અને વિરમગામમાં 76 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો.
અમદાવાદ જિલ્લાનો અત્યાર સુધીનો સરેરાશ વરસાદ 565.30 મીમી, એટલે લાંબા ગાળાની સરેરાશનો 83.54 ટકા થઈ ગયો છે.
ખેડામાં સિઝનનો વરસાદ સરેરાશ કરતાં વધુ
ખેડા જિલ્લામાં પણ આ ચોમાસે નોંધપાત્ર વરસાદ થયો છે. જિલ્લાનો સરેરાશ સીઝનલ વરસાદ 717 મીમી નોંધાયો છે, જે સરેરાશના 84.43 ટકા છે. જોકે કેટલાક તાલુકાઓમાં આ પ્રમાણ ઘણું વધારે છે.
નડિયાદમાં અત્યાર સુધી 1376 મીમી વરસાદ, એટલે સરેરાશના 140.27 ટકા વરસાદ નોંધાઈ ચૂક્યો છે. મહેમદાબાદમાં 1057 મીમી એટલે 135.17 ટકા અને વસોમાં 1004 મીમી એટલે 120.38 ટકા વરસાદ નોંધાયો છે.
આ દર્શાવે છે કે રાજ્યસ્તરના સરેરાશ આંકડાની સરખામણીએ કેટલાક તાલુકામાં વરસાદનું પ્રમાણ અસાધારણ રીતે વધારે રહ્યું છે.
IMDનું એલર્ટ: આજે અત્યંત ભારે વરસાદની શક્યતા
ભારતીય હવામાન વિભાગના 1 ઓગસ્ટના અપડેટમાં ગુજરાત રિજન માટે Extremely Heavy Rainની ચેતવણી દર્શાવવામાં આવી છે. સૌરાષ્ટ્ર અને કચ્છ માટે પણ 1 ઓગસ્ટના દિવસે Extremely Heavy Rainની ચેતવણી છે. 2 ઓગસ્ટે બંને સબ-ડિવિઝન માટે Heavy Rainની ચેતવણી છે.
IMDની અગાઉની વિશેષ પ્રેસ રિલીઝમાં પણ 31 જુલાઈથી 1 ઓગસ્ટ દરમિયાન ગુજરાતમાં ભારેથી અતિભારે અને અલગ-અલગ સ્થળોએ અત્યંત ભારે વરસાદની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી. આ હવામાન માટે સક્રિય મોન્સૂન ટ્રફ, મધ્ય ભારત પરથી આગળ વધી રહેલી ડિપ્રેશન સિસ્ટમ, પૂર્વ-પશ્ચિમ શિયર ઝોન અને દક્ષિણ ગુજરાતથી ઉત્તર કેરળ સુધીનો ઓફ-શોર ટ્રફ જેવા પરિબળો જવાબદાર હોવાનું IMDએ જણાવ્યું હતું.
31 જુલાઈના બુલેટિન પ્રમાણે ડીપ ડિપ્રેશન નબળું પડી ડિપ્રેશનમાં પરિવર્તિત થયું હતું અને પશ્ચિમ-ઉત્તરપશ્ચિમ દિશામાં વિદર્ભ, દક્ષિણ મધ્યપ્રદેશ તથા આસપાસના મધ્ય મહારાષ્ટ્ર તરફ આગળ વધવાની શક્યતા હતી.
2 ઓગસ્ટે પણ વરસાદથી સંપૂર્ણ રાહત નહીં. હાલ વરસાદનું સૌથી તીવ્ર ચરણ 1 ઓગસ્ટ આસપાસ જોવા મળી રહ્યું છે, પરંતુ 2 ઓગસ્ટે વરસાદ સંપૂર્ણપણે બંધ થવાનો નથી. IMDના તાજા સબ-ડિવિઝન વોર્નિંગ પ્રમાણે 2 ઓગસ્ટે ગુજરાત રિજન તેમજ સૌરાષ્ટ્ર-કચ્છમાં Heavy Rainની ચેતવણી છે. જોકે 3થી 7 ઓગસ્ટ માટે આ સબ-ડિવિઝન વોર્નિંગ પેજ પર ભારે વરસાદની વિશેષ ચેતવણી દર્શાવવામાં આવી નથી.
31 જુલાઈના રાજ્ય બુલેટિનમાં 1થી 2 ઓગસ્ટ દરમિયાન ઉત્તર ગુજરાત, દક્ષિણ ગુજરાત અને સૌરાષ્ટ્રના મોટાભાગના જિલ્લાઓમાં હળવાથી મધ્યમ વરસાદ અથવા ગાજવીજ સાથે વરસાદની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી હતી. કચ્છમાં પણ મોટાભાગના સ્થળોએ વરસાદની શક્યતા હતી.
આથી વરસાદની તીવ્રતામાં આગળ ઘટાડો થઈ શકે છે, પરંતુ સ્થાનિક સ્તરે ભારે વરસાદના સ્પેલને અવગણવા જેવા નથી.
રાજ્યમાં ચોમાસાનો 64.76 ટકા વરસાદ પૂર્ણ
ગુજરાત માટે આ વરસાદી રાઉન્ડનું એક મહત્વનું પાસું સીઝનલ રેઇનફોલ છે. 1 ઓગસ્ટ સવારે 6 વાગ્યાની સ્થિતિએ રાજ્યમાં કુલ સરેરાશ 588.56 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો. 1996થી 2025ના લાંબા ગાળાની રાજ્યની સરેરાશ 909 મીમીની સરખામણીએ આ 64.76 ટકા છે.
રિપોર્ટમાં જૂન 2026 દરમિયાન રાજ્યનો સરેરાશ વરસાદ 35.21 મીમી અને જુલાઈ દરમિયાન 553.35 મીમી દર્શાવવામાં આવ્યો છે. એટલે આ વર્ષે અત્યાર સુધીના ચોમાસામાં વરસાદનો મોટો હિસ્સો જુલાઈ મહિનામાં નોંધાયો છે.
દક્ષિણ ગુજરાત 91.35 ટકા સાથે રાજ્યમાં સૌથી આગળ છે, જ્યારે પૂર્વ-મધ્ય ગુજરાત 62.16 ટકા, સૌરાષ્ટ્ર 48.81 ટકા, ઉત્તર ગુજરાત 46.76 ટકા અને કચ્છ 20.67 ટકા પર છે.
એક તરફ દક્ષિણ ગુજરાત તરબોળ, બીજી તરફ સવારે સૌરાષ્ટ્રમાં ધોધમાર
1 ઓગસ્ટના આંકડાની સૌથી મહત્ત્વની વાત વરસાદના બદલાતા ભૌગોલિક પેટર્નની છે. 24 કલાકના રિપોર્ટમાં દક્ષિણ ગુજરાત સૌથી વધુ પ્રભાવિત વિસ્તાર તરીકે સામે આવે છે, જ્યાં ઝોનલ સરેરાશ 184.12 મીમી વરસાદ નોંધાયો હતો. પરંતુ સવારે 6થી 10 વાગ્યાના તાજા આંકડામાં સુરેન્દ્રનગરના લખતર, વઢવાણ, ચૂડા અને મુળી જેવા તાલુકા વરસાદની યાદીમાં ટોચ પર આવી ગયા છે.
લખતરમાં ચાર કલાકમાં 4.33 ઇંચ અને વઢવાણમાં 4.02 ઇંચ વરસાદ નોંધાવવો સ્થાનિક સ્તરે વરસાદની અત્યંત ઊંચી તીવ્રતા દર્શાવે છે. નર્મદાના તિલકવાડામાં 3.90 ઇંચ અને ચૂડામાં 3.66 ઇંચ વરસાદ નોંધાયો છે.
ભારે વરસાદ વચ્ચે નાગરિકોએ શું ધ્યાન રાખવું?
અત્યંત ભારે વરસાદની આગાહીને ધ્યાનમાં રાખતાં નીચાણવાળા વિસ્તારો, નદી-નાળા અને કોઝવે નજીક રહેતા લોકોએ વિશેષ સાવચેતી રાખવી જરૂરી છે. વરસાદ દરમિયાન પાણી ભરાયેલા અંડરપાસમાંથી વાહન પસાર કરવાનો પ્રયાસ ટાળવો જોઈએ. અજાણ્યા પાણી ભરાયેલા રસ્તા, વહેતા કોઝવે અને નદી-નાળાને પાર કરવાનું જોખમ ન લેવું જોઈએ.
IMDએ ગુજરાતના વિવિધ વિસ્તારો માટે ગાજવીજ અને વીજળી સાથે 30થી 40 કિલોમીટર પ્રતિ કલાકની સપાટી પવનની શક્યતા પણ અગાઉ દર્શાવી હતી. તેથી ખુલ્લા મેદાન, વૃક્ષ નીચે અથવા વીજળીના થાંભલા નજીક ઊભા રહેવાનું ટાળવું હિતાવહ છે.
ખેડૂતો માટે વરસાદ પાકને લાભદાયી બની શકે છે, પરંતુ જ્યાં સતત ભારે વરસાદ થયો છે ત્યાં ખેતરોમાં પાણી ભરાવાની સ્થિતિ પર નજર રાખવી જરૂરી છે. સ્થાનિક વહીવટી તંત્ર અને હવામાન વિભાગ દ્વારા જારી કરવામાં આવતી તાજી સૂચનાઓને પ્રાથમિકતા આપવી જોઈએ.
આથી ગુજરાત માટે 1 ઓગસ્ટનો દિવસ હજુ હવામાનની દૃષ્ટિએ અત્યંત મહત્વનો છે. IMDનું Extremely Heavy Rain એલર્ટ અને SEOCના વહેલી સવારના વાસ્તવિક વરસાદી આંકડા બંને સૂચવે છે કે રાજ્યના નાગરિકોએ વરસાદનું જોર ઓછું દેખાય ત્યારે પણ સાવચેતીમાં ઘટાડો કરવો જોઈએ.
અમારી WhatsApp ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારી Telegram ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
આ પણ વાંચો :
આ આર્ટિકલને તમારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવા નીચેના આઈકોન પાર ક્લિક કરો.
