ક્યાં બનશે બે નવા સેમિકન્ડક્ટર પ્રોજેક્ટ્સ ?
ગુજરાતમાં બે નવા સેમિકન્ડક્ટર પ્રોજેક્ટ્સને મળી મંજૂરી , ₹3,936 કરોડનું ગુજરાતમાં રોકાણ
06 May 2026 Gujarat Updates Team: કેન્દ્ર સરકારે ગુજરાતમાં બે નવા સેમિકન્ડક્ટર પ્રોજેક્ટ્સને આપી મંજૂરી. ભારતના ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ટેક્નોલોજી ક્ષેત્રને વૈશ્વિક સ્તરે મજબૂત બનાવવા માટે કેન્દ્ર સરકારે વધુ એક મોટો નિર્ણય લીધો છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના અધ્યક્ષસ્થાને મળેલી કેન્દ્રીય કેબિનેટે “ઈન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન (ISM)” હેઠળ ગુજરાતમાં બે નવા મહત્વપૂર્ણ સેમિકન્ડક્ટર પ્રોજેક્ટ્સને મંજૂરી આપી છે.કેન્દ્ર સરકારે ઈન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન હેઠળ ગુજરાતના ધોલેરા અને સુરતમાં બે મોટા પ્રોજેક્ટ્સને મંજૂરી આપી છે. ₹3,936 કરોડના રોકાણ સાથે હજારો રોજગાર સર્જાશે અને ભારતની ચિપ મેન્યુફેક્ચરિંગ ક્ષમતા મજબૂત બનશે.
આ બંને પ્રોજેક્ટ્સ ગુજરાતના ધોલેરા અને સુરતમાં સ્થાપિત થવાના છે, જે ગુજરાતને ભારતના સેમિકન્ડક્ટર હબ તરીકે વધુ મજબૂત બનાવશે. કુલ ₹3,936 કરોડના આ રોકાણથી આશરે 2,230 લોકોને સીધી રીતે રોજગારી મળવાની અપેક્ષા છે.
ગુજરાતનું ધોલેરા બનશે હાઈટેક સેમિકન્ડક્ટર હબ
ગુજરાતનું ધોલેરા સ્પેશિયલ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ રિજન (Dholera SIR) પહેલેથી જ ભારતનું ભવિષ્યનું સ્માર્ટ ઇન્ડસ્ટ્રીયલ શહેર માનવામાં આવે છે. હવે અહીં ક્રિસ્ટલ મેટ્રિક્સ લિમિટેડ દ્વારા એક અત્યાધુનિક ઇન્ટિગ્રેટેડ કમ્પાઉન્ડ સેમિકન્ડક્ટર ફેબ્રિકેશન અને ATMP ફેસિલિટી સ્થાપિત કરવામાં આવશે. આ યુનિટમાં ખાસ કરીને ગેલિયમ નાઈટ્રાઇડ (GaN) ટેક્નોલોજી આધારિત મિની અને માઈક્રો-LED ડિસ્પ્લે મોડ્યુલ્સનું ઉત્પાદન થશે.
મુખ્ય ક્ષમતાઓ:
- દર વર્ષે 72,000 ચોરસ મીટર ડિસ્પ્લે પેનલ્સનું ઉત્પાદન
- 24,000 સેટ RGB વાફર્સની ઉત્પાદન ક્ષમતા
- સ્માર્ટ ડિસ્પ્લે ટેક્નોલોજી પર ફોકસ
આ પ્રોજેક્ટ ભારતને ડિસ્પ્લે ટેક્નોલોજી ક્ષેત્રે આત્મનિર્ભર બનાવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે.
સુરતમાં સેમિકન્ડક્ટર પેકેજિંગ યુનિટ
ગુજરાતના સુરતમાં પણ એક મહત્વપૂર્ણ સેમિકન્ડક્ટર પેકેજિંગ અને ટેસ્ટિંગ યુનિટ (ATMP) સ્થાપિત થવા જઈ રહી છે. આ યુનિટ ચિપ ઉત્પાદન પછીની પ્રક્રિયા—જેમ કે એસેમ્બલી, ટેસ્ટિંગ અને પેકેજિંગ—માં મહત્વપૂર્ણ રહેશે. સેમિકન્ડક્ટર ઈકોસિસ્ટમમાં ATMP યુનિટ્સ અત્યંત મહત્વના ગણાય છે કારણ કે તેઓ ચિપને અંતિમ ઉપયોગ માટે તૈયાર કરે છે.
કયા ક્ષેત્રોમાં ઉપયોગ થશે આ ટેક્નોલોજી?
ગુજરાતના ધોલેરામાં બનનારા મિની અને માઈક્રો-LED ડિસ્પ્લે મોડ્યુલ્સનો ઉપયોગ અનેક આધુનિક ઉપકરણોમાં થશે, જેમાં સ્માર્ટ ટીવી, સ્માર્ટફોન, કાર ડેશબોર્ડ અને ઇન-કાર ડિસ્પ્લે, સ્માર્ટવોચ, XR (Extended Reality) ગ્લાસેસ તેમજ અદ્યતન ડિજિટલ ડિસ્પ્લે સિસ્ટમ્સનો સમાવેશ થાય છે. આ ટેક્નોલોજી વિવિધ ક્ષેત્રોમાં ડિસ્પ્લે ગુણવત્તા અને કાર્યક્ષમતામાં મોટો સુધારો લાવશે. આ વિકાસથી ભારત હવે માત્ર ઇલેક્ટ્રોનિક્સ વપરાશકર્તા દેશ નહીં રહે, પરંતુ ઉત્પાદક દેશ તરીકે પણ વધુ મજબૂત બની રહ્યો છે.
ઈન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન (ISM)નું વિસ્તરણ
આ બંને નવા પ્રોજેક્ટ્સ સાથે ઈન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન હેઠળ મંજૂર થયેલા કુલ પ્રોજેક્ટ્સની સંખ્યા હવે 12 પર પહોંચી ગઈ છે. આ મિશન અંતર્ગત કુલ ₹1.64 લાખ કરોડથી વધુનું રોકાણ થયું છે, જે ભારતના ટેકનોલોજી અને ઉત્પાદન ક્ષેત્ર માટે એક મોટો માઇલસ્ટોન છે. સાથે જ 104 ચિપ ડિઝાઇન સ્ટાર્ટઅપ્સ અને 315 શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ પણ આ ઇકોસિસ્ટમમાં જોડાઈ રહી છે. આ તમામ આંકડા દર્શાવે છે કે ભારત સેમિકન્ડક્ટર ક્ષેત્રમાં ઝડપી ગતિએ આગળ વધી રહ્યું છે અને વૈશ્વિક સ્તરે પોતાની મજબૂત ઓળખ બનાવી રહ્યું છે.
સ્ટાર્ટઅપ્સ અને શિક્ષણ ક્ષેત્રને મોટો ફાયદો
સરકારે 315 શૈક્ષણિક સંસ્થાઓ અને 104 સ્ટાર્ટઅપ્સને ચિપ ડિઝાઇન માટે જરૂરી ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર ઉપલબ્ધ કરાવ્યું છે, જે ભારતના સેમિકન્ડક્ટર ક્ષેત્ર માટે એક મહત્વપૂર્ણ પહેલ છે. આથી નવી પેઢીના ઇજનેરોને આધુનિક તાલીમ મળશે, સ્ટાર્ટઅપ ઈકોસિસ્ટમ વધુ મજબૂત બનશે અને ભારતમાં ચિપ ડિઝાઇનિંગ ક્ષમતા પણ નોંધપાત્ર રીતે વધશે. આ સમગ્ર વિકાસ સાથે ભારત “Design in India” થી આગળ વધીને હવે “Make in India for the World” તરફ વધુ મજબૂત અને સ્પર્ધાત્મક રીતે આગળ વધી રહ્યું છે.
ગુજરાત માટે શું છે મહત્વ?
ગુજરાત પહેલેથી જ ઉદ્યોગ અને મેન્યુફેક્ચરિંગ હબ તરીકે ઓળખાય છે, અને હવે ગુજરાતમાં સેમિકન્ડક્ટર પ્રોજેક્ટ્સના આગમનથી ગુજરાતને વધુ એક નવી અને આધુનિક ઓળખ મળશે. આ વિકાસથી હજારો નવી રોજગારી તકો ઊભી થશે, હાઈટેક ઇન્ડસ્ટ્રીનો ઝડપી વિકાસ થશે, વિદેશી રોકાણમાં વધારો જોવા મળશે અને ટેક્નોલોજી આધારિત અર્થતંત્રનું મજબૂત નિર્માણ થશે. ખાસ કરીને ગુજરાતના ધોલેરા સ્માર્ટ સિટી અને ઇન્ડસ્ટ્રીયલ ઝોન તરીકે ઝડપથી વિકસિત થઈ રહ્યું છે, અને આ સેમિકન્ડક્ટર પ્રોજેક્ટ્સ ગુજરાતને વૈશ્વિક નકશા પર એક મહત્વપૂર્ણ ટેક્નોલોજી હબ તરીકે સ્થાપિત કરશે.
રોજગાર સર્જન અને આર્થિક અસર
આ બંને પ્રોજેક્ટ્સથી અંદાજે 2,230 કુશળ વ્યાવસાયિકોને સીધી રોજગારી મળશે. ઉપરાંત, અનુક્રમિક ઉદ્યોગોમાં પણ હજારો પરોક્ષ રોજગાર સર્જાશે. સેમિકન્ડક્ટર ઇન્ડસ્ટ્રીમાં સપ્લાય ચેઇન ખૂબ જ વિશાળ હોય છે, જેમાં લોજિસ્ટિક્સ, મટિરિયલ સપ્લાય, મશીનરી અને સર્વિસ સેક્ટરનો સમાવેશ થાય છે.
ભારતનું વૈશ્વિક સેમિકન્ડક્ટર સ્થાન
વૈશ્વિક સ્તરે સેમિકન્ડક્ટર ઉદ્યોગ અત્યંત મહત્વનો છે કારણ કે તે તમામ ઇલેક્ટ્રોનિક ઉપકરણોની આધારશિલા છે. હાલમાં ભારત આ ક્ષેત્રમાં આત્મનિર્ભર બનવાની દિશામાં ઝડપથી આગળ વધી રહ્યું છે.અમેરિકા, તાઇવાન, દક્ષિણ કોરિયા અને ચીન જેવા દેશો પછી હવે ભારત પણ આ ક્ષેત્રમાં મજબૂત સ્પર્ધક તરીકે ઉભરી રહ્યો છે.
ગુજરાતના ધોલેરા અને સુરતમાં મંજૂર થયેલા આ બે સેમિકન્ડક્ટર પ્રોજેક્ટ્સ માત્ર ગુજરાત માટે જ નહીં પરંતુ સમગ્ર ભારત માટે એક ઐતિહાસિક પગલું છે. ₹3,936 કરોડના આ રોકાણથી ટેક્નોલોજી, રોજગાર અને ઉદ્યોગ વિકાસને નવી દિશા મળશે. ઈન્ડિયા સેમિકન્ડક્ટર મિશન હેઠળ ભારત હવે વૈશ્વિક ચિપ મેન્યુફેક્ચરિંગ મેપ પર પોતાની મજબૂત ઓળખ બનાવી રહ્યો છે. ગુજરાત આ પરિવર્તનનું મુખ્ય કેન્દ્ર બનવા જઈ રહ્યું છે.
અમારી WhatsApp ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારી Telegram ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારા Facebook પેજને ફોલો કરો: Click karo
આ આર્ટિકલને તમારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવા નીચેના આઈકોન પાર ક્લિક કરો.
