ભારતમુખ્ય સમાચાર

દિલ્હી હાઈકોર્ટનો મોટો નિર્ણય, ગ્રાહકોને મોટી રાહત

ગ્રાહકની મંજૂરી વગર સર્વિસ ચાર્જ વસૂલશો તો કાર્યવાહી થશે! રેસ્ટોરન્ટ માલિકો માટે કડક સંદેશ

20 November 2026 Gujarat Updates Team : રેસ્ટોરન્ટ કે હોટલમાં પરિવાર સાથે જમવા જાઓ અને જમવાનું પૂરું થયા પછી જ્યારે બિલ હાથમાં આવે ત્યારે તેમાં ખાણીપીણીની કિંમત ઉપરાંત 5%, 10% કે તેથી વધુ સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરેલો જોવા મળે, તો હવે ગ્રાહકોએ ચૂપચાપ આ રકમ ચૂકવવાની જરૂર નથી. હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટ દ્વારા ગ્રાહકની મંજૂરી વિના બિલમાં આપમેળે સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરવાની પ્રથા સામે દિલ્હી હાઈકોર્ટે ફરી એકવાર મહત્ત્વપૂર્ણ સ્પષ્ટતા કરી છે.

20 નવેમ્બર, 2026ના રોજ દિલ્હી હાઈકોર્ટની ડિવિઝન બેન્ચે રેસ્ટોરન્ટ ઉદ્યોગ સાથે સંકળાયેલી બે મોટી સંસ્થાઓની અપીલ સુનાવણી માટે સ્વીકારી હતી. જોકે, આ અપીલ સ્વીકારવામાં આવી હોવા છતાં અગાઉના ચુકાદા પર કોઈ વચગાળાની રાહત કે સ્ટે આપવામાં આવ્યો નથી. એટલે કે, રેસ્ટોરન્ટ માલિકોને ગ્રાહકો પાસેથી ફરજિયાત સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવાની કોઈ નવી છૂટ મળી નથી.આ સમગ્ર મામલો દેશભરના લાખો ગ્રાહકો સાથે જોડાયેલો છે. ખાસ કરીને એવા લોકો માટે આ નિર્ણય મહત્ત્વનો છે, જેઓ હોટલ કે રેસ્ટોરન્ટમાં ભોજન લીધા બાદ બિલમાં ઉમેરવામાં આવતી વધારાની રકમને લઈને વારંવાર મુશ્કેલીનો સામનો કરે છે.

ગુજરાતની હોટલ કે રેસ્ટોરન્ટ પણ ગ્રાહકની મંજૂરી વિના બિલમાં ફરજિયાત Service Charge ઉમેરી શકતી નથી. આ નિયમ માત્ર દિલ્હી કે અન્ય કોઈ એક રાજ્ય માટે નથી, પરંતુ સમગ્ર ભારતમાં લાગુ પડે છે. એટલે અમદાવાદ, સુરત, વડોદરા, રાજકોટ કે ગુજરાતના કોઈપણ શહેરમાં આવેલી રેસ્ટોરન્ટને પણ તેનું પાલન કરવું પડે છે.

દિલ્હી હાઈકોર્ટની ડિવિઝન બેન્ચે શું સ્પષ્ટ કર્યું?
દિલ્હી હાઈકોર્ટની એક્ટિંગ ચીફ જસ્ટિસ નીતિન વાસુદેવ સામ્બ્રે અને જસ્ટિસ સંજય શર્માની બેન્ચ સમક્ષ નેશનલ રેસ્ટોરન્ટ એસોસિએશન ઓફ ઈન્ડિયા (NRAI) તથા ફેડરેશન ઓફ હોટલ એન્ડ રેસ્ટોરન્ટ એસોસિએશન્સ ઓફ ઈન્ડિયા (FHRAI) દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અપીલોની સુનાવણી થઈ હતી.

આ બંને સંસ્થાઓએ 28 માર્ચ, 2025ના રોજ સિંગલ જજ દ્વારા આપવામાં આવેલા ચુકાદાને પડકાર્યો છે. તેમનો મુખ્ય હેતુ સેન્ટ્રલ કન્ઝ્યુમર પ્રોટેક્શન ઓથોરિટી (CCPA) દ્વારા જારી કરવામાં આવેલી સર્વિસ ચાર્જ સંબંધિત માર્ગદર્શિકાને પડકારવાનો છે. સુનાવણી દરમિયાન કેન્દ્ર સરકાર તરફથી એડિશનલ સોલિસિટર જનરલ ચેતન શર્માએ કોર્ટ સમક્ષ રજૂઆત કરી હતી કે અગાઉના ચુકાદા છતાં કેટલીક હોટલો અને રેસ્ટોરન્ટ ગ્રાહકોના બિલમાં સર્વિસ ચાર્જ ફરજિયાત રીતે ઉમેરી રહી છે. તેમણે ધ્યાન દોર્યું કે કેટલીક સંસ્થાઓ અપીલ પેન્ડિંગ હોવાનો આધાર લઈને ગ્રાહકો પાસેથી આ રકમ વસૂલતી રહી છે. તેના કારણે ગ્રાહકોના અધિકારોને નુકસાન થઈ રહ્યું છે.

આ રજૂઆત બાદ બેન્ચે સ્પષ્ટ કર્યું કે રેસ્ટોરન્ટ એસોસિએશનોને અગાઉના આદેશ સામે કોઈ વચગાળાની રાહત આપવામાં આવી નથી. કોર્ટની આ સ્પષ્ટતાનો સૌથી મહત્ત્વનો અર્થ એ છે કે અપીલ દાખલ થઈ ગઈ છે અથવા તેની સુનાવણી સ્વીકારવામાં આવી છે એટલા માત્રથી અગાઉના ચુકાદાની અસર સમાપ્ત થતી નથી.

28 માર્ચ, 2025નો ચુકાદો કેમ બન્યો હતો મહત્ત્વપૂર્ણ?
આ સમગ્ર વિવાદની શરૂઆત હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટ દ્વારા ગ્રાહકો પાસેથી ભોજનની કિંમત ઉપરાંત અલગથી સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવાની પ્રથાને લઈને થઈ હતી.ઘણા રેસ્ટોરન્ટમાં ગ્રાહકોને મેનૂમાં દર્શાવેલી કિંમત ઉપરાંત વધારાના 5%થી 20% સુધીના સર્વિસ ચાર્જનો સામનો કરવો પડતો હતો. કેટલાક કિસ્સાઓમાં આ રકમ પર GST પણ વસૂલવામાં આવતો હતો. ગ્રાહકોની ફરિયાદ હતી કે તેઓ ભોજનનો ઓર્ડર આપતી વખતે આવી વધારાની રકમ ચૂકવવા માટે અલગથી સંમતિ આપતા નથી. તેમ છતાં બિલમાં સર્વિસ ચાર્જ પહેલેથી જ ઉમેરેલો હોય છે. આ મુદ્દે NRAI અને FHRAIએ CCPAની 4 જુલાઈ, 2022ની માર્ગદર્શિકાને પડકારતાં દિલ્હી હાઈકોર્ટમાં અરજી કરી હતી. 28 માર્ચ, 2025ના રોજ જસ્ટિસ પ્રથિબા એમ. સિંહે આ અરજીઓ ફગાવી દીધી હતી અને CCPAની માર્ગદર્શિકાને માન્ય ગણાવી હતી. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે ગ્રાહકની ઇચ્છા વિરુદ્ધ સર્વિસ ચાર્જ ફરજિયાત રીતે વસૂલવો યોગ્ય નથી. ગ્રાહકને સેવા મળ્યા બાદ પોતાની ઇચ્છા મુજબ ટિપ કે ગ્રેચ્યુઇટી આપવાનો અધિકાર છે.

કોર્ટના મતે, ભોજન અને પીણાંની કિંમત નક્કી કરતી વખતે રેસ્ટોરન્ટ પોતાની સેવાઓનો ખર્ચ પણ ધ્યાનમાં લઈ શકે છે. પરંતુ મેનૂમાં દર્શાવેલી કિંમત અને લાગુ પડતા કર ઉપરાંત અલગથી ફરજિયાત ચાર્જ વસૂલવો ગ્રાહકના અધિકારોને અસર કરી શકે છે.આ ચુકાદામાં બંને રેસ્ટોરન્ટ સંસ્થાઓને ગ્રાહક કલ્યાણ માટે CCPAમાં ₹1 લાખનો ખર્ચ જમા કરાવવાનો પણ નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો હતો.

CCPAની પાંચ મહત્ત્વપૂર્ણ માર્ગદર્શિકા, જે દરેક ગ્રાહકે જાણવી જોઈએ
સેન્ટ્રલ કન્ઝ્યુમર પ્રોટેક્શન ઓથોરિટીએ 4 જુલાઈ, 2022ના રોજ હોટલ અને રેસ્ટોરન્ટમાં સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવાની પદ્ધતિ અંગે માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી હતી.આ નિયમોનો મુખ્ય હેતુ ગ્રાહકોને બિનજરૂરી અને ફરજિયાત વસૂલાતથી બચાવવાનો છે. માર્ગદર્શિકા મુજબ નીચેની પાંચ બાબતોનું પાલન કરવું જરૂરી છે.

  1. બિલમાં આપમેળે સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરી શકાશે નહીં : કોઈપણ હોટલ કે રેસ્ટોરન્ટ ગ્રાહકને પૂછ્યા વિના અથવા તેની મંજૂરી લીધા વિના બિલમાં ડિફોલ્ટ રૂપે સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરી શકશે નહીં.
    ઉદાહરણ તરીકે, તમે ₹1,000નું ભોજન લીધું હોય અને રેસ્ટોરન્ટ બિલમાં પોતાની રીતે 10% સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરી દે, તો આવી આપમેળે થતી વસૂલાત માર્ગદર્શિકાનો ભંગ છે.
  2. અન્ય નામે પણ ફરજિયાત વસૂલાત નહીં : રેસ્ટોરન્ટ સર્વિસ ચાર્જને બદલે સ્ટાફ ચાર્જ, સ્ટાફ વેલફેર ચાર્જ, હૉસ્પિટાલિટી ચાર્જ કે અન્ય કોઈ નામ આપીને ફરજિયાત રકમ વસૂલવાની રીત અપનાવી શકશે નહીં. માત્ર નામ બદલવાથી નિયમોમાંથી છૂટ મળી જતી નથી.
  3. સર્વિસ ચાર્જ સંપૂર્ણપણે વૈકલ્પિક હોવો જોઈએ : ગ્રાહકને સ્પષ્ટ રીતે જણાવવું જરૂરી છે કે સર્વિસ ચાર્જ આપવો કે નહીં તે તેની પોતાની પસંદગી છે. ગ્રાહકને કોઈ દબાણ વિના નિર્ણય લેવાની છૂટ હોવી જોઈએ.
  4. ચાર્જ ન આપો તો પ્રવેશ કે સેવા રોકી શકાશે નહીં : જો ગ્રાહક સર્વિસ ચાર્જ ચૂકવવા તૈયાર ન હોય, તો માત્ર આ કારણસર તેને રેસ્ટોરન્ટમાં પ્રવેશ આપવાનો ઇનકાર કરી શકાય નહીં. તેવી જ રીતે, તેને ભોજન કે અન્ય સેવાઓ આપવાનું બંધ કરવાની પણ છૂટ નથી.
  5. સર્વિસ ચાર્જ પર GST વસૂલવાની મંજૂરી નથી : CCPAની માર્ગદર્શિકા અનુસાર સર્વિસ ચાર્જને ફૂડ બિલમાં ઉમેરીને તેના કુલ પર GST વસૂલવાની પદ્ધતિ પણ માન્ય નથી.

રેસ્ટોરન્ટ એસોસિએશનોની શું છે દલીલ?
રેસ્ટોરન્ટ ઉદ્યોગ સાથે જોડાયેલી સંસ્થાઓ આ નિયમો સામે પોતાનો પક્ષ રજૂ કરી રહી છે.NRAI અને FHRAIનું કહેવું છે કે સર્વિસ ચાર્જની રકમનો ઉપયોગ રેસ્ટોરન્ટમાં કામ કરતા કર્મચારીઓના કલ્યાણ, પગાર અને અન્ય સુવિધાઓ માટે કરવામાં આવે છે. તેમના મતે, ગ્રાહકોને મેનૂમાં અગાઉથી સર્વિસ ચાર્જની માહિતી આપવામાં આવે છે. તેથી આ રકમને વ્યવસાયની કિંમતનો એક ભાગ ગણવો જોઈએ. કેટલાક રેસ્ટોરન્ટ સંચાલકો એવી દલીલ પણ કરે છે કે અગાઉ ગ્રાહકો વેઇટર્સને સીધી ટિપ આપતા હતા, પરંતુ હવે સ્ટાફમાં યોગ્ય રીતે રકમ વહેંચી શકાય તે માટે અલગથી સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવામાં આવે છે. જોકે, કોર્ટ સમક્ષ આ દલીલો રજૂ કરવામાં આવી હોવા છતાં અત્યાર સુધી ફરજિયાત સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવાની મંજૂરી આપતો કોઈ વચગાળાનો આદેશ મળ્યો નથી. 19 નવેમ્બરની સુનાવણી દરમિયાન બેન્ચે એ મુદ્દે પણ સવાલ ઉઠાવ્યો હતો કે રેસ્ટોરન્ટ પોતાના વ્યવસાયના ખર્ચને ભોજનની કિંમતમાં સામેલ કરવાને બદલે અલગથી શા માટે વસૂલે છે.

અહીં ધ્યાનમાં રાખવું જરૂરી છે કે રેસ્ટોરન્ટ પોતે મેનૂમાં ખાદ્યપદાર્થોની કિંમત નક્કી કરી શકે છે, પરંતુ તેના આધારે ગ્રાહક પર અલગથી ફરજિયાત સર્વિસ ચાર્જ લાદવાની છૂટ મળતી નથી.

2026માં પણ રેસ્ટોરન્ટ સામે કાર્યવાહી: CCPAનો મોટો એક્શન
સર્વિસ ચાર્જ અંગે કોર્ટના ચુકાદા બાદ પણ દેશના વિવિધ વિસ્તારોમાંથી ગ્રાહકોની ફરિયાદો મળતી રહી છે.આવી ફરિયાદોને ધ્યાનમાં રાખીને CCPAએ 2026માં પણ કાર્યવાહી હાથ ધરી છે. 10 જાન્યુઆરી, 2026ના રોજ જાહેર કરવામાં આવેલી માહિતી મુજબ CCPAએ 27 રેસ્ટોરન્ટ સામે ફરજિયાત સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવાના મામલે કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી. કેટલાક કિસ્સાઓમાં ₹50,000 સુધીનો દંડ, ગ્રાહકોને રિફંડ અને બિલિંગ સિસ્ટમમાં સુધારો કરવાના આદેશ પણ આપવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ 19 જુલાઈ, 2026ના રોજ ગ્રાહક બાબતોના મંત્રાલયે વધુ એક મહત્ત્વપૂર્ણ માહિતી જાહેર કરી હતી. આ સત્તાવાર જાહેરાત મુજબ CCPAએ દેશભરની 41 રેસ્ટોરન્ટ સામે ડિફોલ્ટ સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવાના આરોપસર સ્વયંસંચાલિત કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી.

આ કાર્યવાહી નેશનલ કન્ઝ્યુમર હેલ્પલાઇન પર મળેલી ફરિયાદો અને ગ્રાહકો દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલા બિલના આધારે કરવામાં આવી હતી. ખાસ નોંધનીય બાબત એ છે કે CCPAએ અમદાવાદની FOO Ahmedabad Restaurant સહિત કેટલીક રેસ્ટોરન્ટ સંસ્થાઓ સામે પણ અંતિમ આદેશો જાહેર કર્યા હોવાનું જણાવ્યું હતું.

આ ઉપરાંત Chaayos સામે ₹50,000નો દંડ ફટકારવામાં આવ્યો હતો અને ગ્રાહક પાસેથી વસૂલવામાં આવેલી સર્વિસ ચાર્જની રકમ પરત કરવા સાથે સોફ્ટવેર આધારિત બિલિંગ સિસ્ટમમાં સુધારો કરવાનો નિર્દેશ આપવામાં આવ્યો હતો.

રેસ્ટોરન્ટ બિલમાં સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરવામાં આવે તો ગ્રાહકે શું કરવું?
ઘણા ગ્રાહકોને બિલમાં સર્વિસ ચાર્જ દેખાય ત્યારે ખબર હોતી નથી કે તેની સામે ફરિયાદ ક્યાં કરવી. કેટલાક લોકો નાની રકમ સમજીને ચૂકવણી કરી દે છે, જ્યારે કેટલાકને રેસ્ટોરન્ટના કર્મચારીઓ સાથે દલીલ કરવામાં સંકોચ થાય છે.પરંતુ કાયદાકીય માર્ગદર્શિકા ગ્રાહકોને પોતાની ફરિયાદ રજૂ કરવાની તક આપે છે.જો તમારા બિલમાં તમારી મંજૂરી વિના સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરવામાં આવ્યો હોય, તો નીચેના પગલાં લઈ શકો છો.

પહેલું પગલું: રેસ્ટોરન્ટને ચાર્જ દૂર કરવા જણાવો :સૌપ્રથમ રેસ્ટોરન્ટના મેનેજર અથવા બિલિંગ કાઉન્ટર પર જવાબદાર વ્યક્તિને મળીને સર્વિસ ચાર્જ દૂર કરવાની વિનંતી કરો.તેમને સ્પષ્ટ જણાવો કે તમે આ રકમ ચૂકવવા સંમત નથી અને CCPAની માર્ગદર્શિકા અનુસાર સર્વિસ ચાર્જ વૈકલ્પિક છે.

બીજું પગલું: બિલનો પુરાવો સાચવી રાખો :જો રેસ્ટોરન્ટ ચાર્જ દૂર કરવાનો ઇનકાર કરે, તો બિલની નકલ, ડિજિટલ ઇન્વોઇસ અથવા ચુકવણીનો પુરાવો સાચવી રાખો.ફરિયાદ કરતી વખતે આ દસ્તાવેજો ઉપયોગી થઈ શકે છે.

ત્રીજું પગલું: નેશનલ કન્ઝ્યુમર હેલ્પલાઇન પર ફરિયાદ કરો :ગ્રાહકો રાષ્ટ્રીય ગ્રાહક હેલ્પલાઇનના નંબર 1915 પર સંપર્ક કરી શકે છે. આ ઉપરાંત National Consumer Helplineના ઓનલાઇન પ્લેટફોર્મ અથવા મોબાઇલ એપ દ્વારા પણ ફરિયાદ નોંધાવી શકાય છે.

ચોથું પગલું: ગ્રાહક આયોગમાં ફરિયાદ કરો :જો સમસ્યાનું નિરાકરણ ન આવે, તો ગ્રાહક સુરક્ષા કાયદા હેઠળ સંબંધિત ગ્રાહક આયોગમાં ફરિયાદ કરવાનો વિકલ્પ પણ ઉપલબ્ધ છે. સરકાર દ્વારા જણાવવામાં આવેલા e-Daakhil પ્લેટફોર્મ મારફતે પણ યોગ્ય કેસમાં ઓનલાઇન ફરિયાદ દાખલ કરી શકાય છે.

પાંચમું પગલું: જિલ્લા કલેક્ટરને રજૂઆત કરો :CCPAની માર્ગદર્શિકા મુજબ સંબંધિત જિલ્લાના જિલ્લા કલેક્ટરને પણ ફરિયાદ કરી શકાય છે. આ ફરિયાદના આધારે તપાસ અને આગળની કાર્યવાહી થઈ શકે છે.

સર્વિસ ચાર્જ અને ટિપ વચ્ચે શું તફાવત છે?
ઘણા ગ્રાહકો સર્વિસ ચાર્જ અને ટિપને એક જ બાબત સમજી લે છે, પરંતુ બંને વચ્ચે મહત્ત્વનો તફાવત છે.ટિપ એટલે ગ્રાહક પોતાની મરજીથી રેસ્ટોરન્ટના કર્મચારીને આપતી વધારાની રકમ. ભોજનની ગુણવત્તા, વેઇટરની વર્તણૂક, સમયસર મળેલી સેવા અને એકંદર અનુભવના આધારે ગ્રાહક ટિપ આપવાનો નિર્ણય લઈ શકે છે.બીજી તરફ, સર્વિસ ચાર્જ રેસ્ટોરન્ટ દ્વારા બિલમાં અલગથી ઉમેરવામાં આવતી રકમ છે. મુશ્કેલી ત્યારે ઊભી થાય છે જ્યારે આ ચાર્જ ગ્રાહકની સંમતિ વિના ફરજિયાત બનાવી દેવામાં આવે છે. દિલ્હી હાઈકોર્ટના 2025ના ચુકાદા મુજબ ગ્રાહક સ્વેચ્છાએ ટિપ આપે તો તેના પર પ્રતિબંધ નથી. પરંતુ ટિપના નામે ફરજિયાત વસૂલાત કરી શકાય નહીં. એટલે કે, ગ્રાહકને સારી સેવા મળી હોય તો તે પોતાની ખુશીથી વેઇટરને ટિપ આપી શકે છે. પરંતુ તેને કોઈ નિશ્ચિત ટકાવારી ચૂકવવા માટે દબાણ કરી શકાય નહીં.

શું મેનૂમાં સર્વિસ ચાર્જનો ઉલ્લેખ હોય તો પણ ચૂકવવો ફરજિયાત છે?
આ સવાલ સૌથી વધુ મહત્ત્વનો છે.કેટલાક રેસ્ટોરન્ટ મેનૂમાં અગાઉથી લખે છે કે બિલ પર 10% સર્વિસ ચાર્જ લાગુ પડશે. તેના આધારે ગ્રાહકોને કહેવામાં આવે છે કે આ ચાર્જ રેસ્ટોરન્ટની નીતિ છે અને દરેક ગ્રાહકે ચૂકવવો જ પડશે.પરંતુ દિલ્હી હાઈકોર્ટના સિંગલ જજના ચુકાદામાં સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું હતું કે માત્ર મેનૂમાં ચાર્જનો ઉલ્લેખ કરવાથી ગ્રાહકની સ્વતંત્ર પસંદગીનો અધિકાર સમાપ્ત થઈ જતો નથી. ગ્રાહક રેસ્ટોરન્ટમાં પ્રવેશ કરે અથવા ભોજનનો ઓર્ડર આપે એટલા માત્રથી તેની તરફથી ફરજિયાત સર્વિસ ચાર્જ ચૂકવવાની સંમતિ મળી ગઈ હોવાનું માની શકાય નહીં.

આથી રેસ્ટોરન્ટ સંચાલકોએ મેનૂમાં લખેલી શરતોને કાયદાની ઉપર રાખી શકતા નથી.

ગ્રાહકો માટે રાહત, રેસ્ટોરન્ટ ઉદ્યોગ માટે સ્પષ્ટ સંદેશ
દિલ્હી હાઈકોર્ટની તાજેતરની સ્પષ્ટતા માત્ર એક કાનૂની વિવાદ પૂરતી મર્યાદિત નથી. તે ગ્રાહક અને વ્યવસાય વચ્ચેની જવાબદારી તથા પારદર્શકતાનો પણ મહત્ત્વનો મુદ્દો છે.રેસ્ટોરન્ટને પોતાના ખાદ્યપદાર્થોની કિંમત નક્કી કરવાનો અધિકાર છે. કર્મચારીઓને યોગ્ય પગાર આપવો, તેમની સુવિધાઓનું ધ્યાન રાખવું અને વ્યવસાયના ખર્ચનું સંચાલન કરવું પણ રેસ્ટોરન્ટની જવાબદારીનો ભાગ છે. પરંતુ આ ખર્ચને ગ્રાહકો પર ફરજિયાત રીતે લાદવાની રીત કાયદાની માર્ગદર્શિકા સાથે સુસંગત હોવી જોઈએ. બીજી તરફ, ગ્રાહકને પણ બિલમાં શું વસૂલવામાં આવી રહ્યું છે તેની જાણ હોવી જોઈએ. દરેક વધારાની રકમ પાછળનું કારણ સમજવાનો અને ગેરકાયદેસર અથવા અયોગ્ય વસૂલાત સામે અવાજ ઉઠાવવાનો અધિકાર ગ્રાહકને છે.

19 નવેમ્બર, 2026ની સુનાવણી બાદ એક વાત સ્પષ્ટ બની છે કે રેસ્ટોરન્ટ સંસ્થાઓની અપીલ હજુ કાયદાકીય પ્રક્રિયામાં છે, પરંતુ અગાઉના ચુકાદાને રોકવામાં આવ્યો નથી. અંતિમ અપીલનો નિર્ણય ક્યારે આવશે તે અંગે હાલ કોઈ નિશ્ચિત સમયમર્યાદા જાહેર થઈ નથી. ત્યાં સુધી CCPAની માર્ગદર્શિકા અને 28 માર્ચ, 2025ના ચુકાદા મુજબ ફરજિયાત સર્વિસ ચાર્જ વસૂલવાની મનાઈ યથાવત્ છે.

ગ્રાહકો માટે અંતિમ સંદેશ
હવે પછી જ્યારે પણ તમે હોટલ કે રેસ્ટોરન્ટમાં જમવા જાઓ, ત્યારે માત્ર ભોજનની કિંમત જ નહીં પરંતુ અંતિમ બિલમાં ઉમેરવામાં આવેલી દરેક રકમ પણ ધ્યાનથી તપાસો.જો તમારી સંમતિ વિના સર્વિસ ચાર્જ ઉમેરવામાં આવ્યો હોય, તો તેને દૂર કરવાની માંગ કરી શકો છો. જરૂર પડે તો નેશનલ કન્ઝ્યુમર હેલ્પલાઇન 1915 પર ફરિયાદ પણ નોંધાવી શકો છો. યાદ રાખો, સારી સેવા બદલ ટિપ આપવી એ તમારી પસંદગી છે, ફરજ નહીં. ગ્રાહકની મંજૂરી વિના વધારાની રકમ વસૂલવી એ સામાન્ય બિલિંગ પ્રક્રિયા ગણાવી શકાય નહીં.

દિલ્હી હાઈકોર્ટની તાજેતરની સ્પષ્ટતા બાદ રેસ્ટોરન્ટ ઉદ્યોગ માટે સંદેશ સ્પષ્ટ છે: ગ્રાહકની પસંદગીનો આદર કરો, બિલિંગમાં પારદર્શકતા રાખો અને કાયદાની માર્ગદર્શિકાનું પાલન કરો.

www.gujaratupdates.com

અમારી WhatsApp ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારી Telegram ચેનલ માં જોડાવો : Click karo

આ આર્ટિકલને તમારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવા નીચેના આઈકોન પાર ક્લિક કરો.

Gujarat Updates
Privacy Overview

This website uses cookies so that we can provide you with the best user experience possible. Cookie information is stored in your browser and performs functions such as recognising you when you return to our website and helping our team to understand which sections of the website you find most interesting and useful.