દિલ્હીથી મુંબઈ સુધી રાજકીય ભૂકંપ
મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં નવી ઉથલપાથલ, ઉદ્ધવ ઠાકરે માટે અસ્તિત્વનો પડકાર
17 June 2026 Gujarat Updates Team: મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં એકવાર ફરીથી મોટો રાજકીય ભૂકંપ આવ્યો છે. શિવસેના (ઉદ્ધવ બાલાસાહેબ ઠાકરે) એટલે કે UBT જૂથના નવ લોકસભા સાંસદોમાંથી છ સાંસદોએ અલગ જૂથ બનાવવાનો નિર્ણય લેતાં રાજ્યની રાજનીતિમાં ભારે ગરમાવો આવી ગયો છે. આ સાંસદોએ લોકસભાના અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાને પત્ર લખીને તેમને અલગ સંસદીય જૂથ તરીકે માન્યતા આપવા અને ત્યારબાદ એકનાથ શિંદેના નેતૃત્વ હેઠળની શિવસેનામાં વિલય કરવાની માંગ કરી હોવાનું જાણવા મળી રહ્યું છે.
આ ઘટનાએ માત્ર મહારાષ્ટ્ર જ નહીં પરંતુ રાષ્ટ્રીય રાજકારણમાં પણ ચર્ચાનો વિષય ઉભો કર્યો છે. 2022માં એકનાથ શિંદેએ શિવસેનામાં કરેલી બળવાખોરી બાદ ઉદ્ધવ ઠાકરેના રાજકીય ભવિષ્ય સામે ફરી એકવાર ગંભીર પ્રશ્નો ઊભા થયા છે.
કયા સાંસદોએ બળવો કર્યો?
શિવસેના (UBT)માં આંતરિક રાજકીય હલચલ તેજ બની છે. સંજય જાધવ, સંજય દેશમુખ, નાગેશ પાટીલ અષ્ટિકર, ઓમરાજે નિમ્બાલકર, ભાઉસાહેબ વાકચૌરે અને સંજય દિના પાટીલ સહિત કુલ છ લોકસભા સાંસદોએ લોકસભા અધ્યક્ષને પત્ર પાઠવ્યો હોવાનું જણાવવામાં આવે છે. આ તમામ નેતાઓ 2024ની લોકસભા ચૂંટણીમાં શિવસેના (UBT)ના ઉમેદવાર તરીકે ચૂંટાઈ આવ્યા હતા. હાલ લોકસભામાં પક્ષના કુલ નવ સાંસદો છે. તેમાંના છ સાંસદો અલગ જૂથ બનાવવાની દિશામાં આગળ વધી રહ્યા હોવાના અહેવાલો સામે આવ્યા છે. જો આ દાવો સાચો સાબિત થાય, તો પક્ષના બે-તૃતીયાંશ સાંસદો એકસાથે અલગ થવાના કારણે દળબદલ વિરોધી કાયદાની જોગવાઈઓના સંદર્ભમાં આ ઘટનાને વિશેષ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે.
દિલ્હીમાં તેજ બની રાજકીય હલચલ
બુધવારે સવારે બળવાખોર સાંસદો ખાનગી વિમાન દ્વારા દિલ્હી પહોંચ્યા હતા. ત્યારબાદ તેઓ લોકસભા અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાની કચેરીએ પહોંચ્યા અને પોતાનો સમર્થન પત્ર સુપરત કર્યો હોવાનું સૂત્રોએ જણાવ્યું છે. અહેવાલો અનુસાર, આ સાંસદોએ અલગ સંસદીય જૂથની રચના કરવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી છે અને તેને એકનાથ શિંદેના નેતૃત્વ હેઠળની શિવસેનામાં ભેળવવાની તૈયારી દર્શાવી છે. રાજકીય વર્તુળોમાં એવી પણ ચર્ચા ચાલી રહી છે કે છેલ્લા લગભગ દોઢ વર્ષથી આ સાંસદો શિંદે જૂથ સાથે સતત સંપર્કમાં હતા. જોકે, યોગ્ય રાજકીય સમયની રાહ જોવામાં આવી રહી હતી. હવે સંસદના મોન્સૂન સત્ર પહેલાં આ રાજકીય સમીકરણને અમલમાં મૂકવામાં આવ્યું હોવાનું માનવામાં આવી રહ્યું છે.
ઉદ્ધવ ઠાકરે માટે કેમ છે આ મોટો ઝટકો?
વર્ષ 2022માં એકનાથ શિંદેએ શિવસેનાના મોટા ભાગના ધારાસભ્યોને પોતાના પક્ષે કરીને બળવો કર્યો હતો, જેના પરિણામે મહાવિકાસ આઘાડી સરકારનું પતન થયું હતું. આ ઘટનાએ મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં મોટો વળાંક લાવ્યો હતો. ત્યારથી ઉદ્ધવ ઠાકરે પોતાની રાજકીય પકડ અને પક્ષના અસ્તિત્વને જાળવી રાખવા માટે સતત પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. 2024ની લોકસભા ચૂંટણીમાં શિવસેના (UBT)ને મળેલી સફળતા ઉદ્ધવ ઠાકરે માટે મહત્વપૂર્ણ રાજકીય સંજીવની સમાન માનવામાં આવી હતી. જોકે, હવે પક્ષના છ સાંસદો અલગ થવાના અહેવાલોએ તેમના માટે નવી રાજકીય મુશ્કેલીઓ ઊભી કરી છે. આ ઘટનાના કારણે ઉદ્ધવ ઠાકરેની રાજકીય સ્થિતિ ફરી એકવાર પડકારજનક બનતી જોવા મળી રહી છે.
રાજકીય વિશ્લેષકોના મતે, જો આ વિલય પ્રક્રિયાને સત્તાવાર માન્યતા મળે છે, તો લોકસભામાં એકનાથ શિંદેના નેતૃત્વ હેઠળના જૂથનું સંખ્યાબળ વધુ મજબૂત બનશે. સાથે જ, સત્તારૂઢ NDA ગઠબંધનને પણ તેનો સીધો રાજકીય લાભ મળી શકે છે, જે આવનારા સંસદીય અને રાજકીય સમીકરણો પર અસરકારક સાબિત થઈ શકે છે.
ઉદ્ધવ કેમ્પનો વિરોધ
બીજી તરફ, ઉદ્ધવ ઠાકરેના નેતૃત્વ હેઠળની શિવસેના (UBT)એ સમગ્ર ઘટનાનો તીવ્ર વિરોધ નોંધાવ્યો છે. પક્ષના વરિષ્ઠ નેતા અને રાજ્યસભા સાંસદ સંજય રાઉતે આ રાજકીય ઘટનાને લોકશાહી મૂલ્યો માટે ચિંતાજનક ગણાવી છે અને તેના પાછળ રાજકીય દબાણ કાર્યરત હોવાનો આક્ષેપ કર્યો છે. આ દરમિયાન લોકસભામાં શિવસેના (UBT)ના નેતા અરવિંદ સાવંતે પણ લોકસભા અધ્યક્ષને અલગથી પત્ર લખીને કોઈપણ નવા સંસદીય જૂથ અથવા વિલયના દાવાને તાત્કાલિક માન્યતા ન આપવા અપીલ કરી છે. તેમના મતે, મૂળ શિવસેના પરનો અધિકાર કોનો છે તે મુદ્દો હજુ ન્યાયિક પ્રક્રિયા હેઠળ છે અને આવા સંજોગોમાં લેવામાં આવતો કોઈપણ નિર્ણય વિવાદને વધુ જટિલ બનાવી શકે છે.
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમે મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં ફરી એકવાર હલચલ મચાવી છે અને આવનારા દિવસોમાં તેની રાજકીય અસર વધુ સ્પષ્ટ થવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
દિલ્હીમાં પ્રેસ કોન્ફરન્સ અને ગેરહાજર સાંસદો
બળવાની અટકળો વચ્ચે દિલ્હીમાં સંજય રાઉતના નિવાસસ્થાને પક્ષના વરિષ્ઠ નેતાઓની મહત્વપૂર્ણ બેઠક તેમજ પ્રેસ કોન્ફરન્સ યોજાઈ હતી. આ બેઠકમાં અરવિંદ સાવંત, અનિલ દેસાઈ સહિતના અગ્રણીઓ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા અને વર્તમાન રાજકીય પરિસ્થિતિ અંગે ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. જોકે, બેઠકનું સૌથી વધુ ધ્યાન ખેંચનાર પાસું સાંસદોની હાજરી રહ્યું હતું. લોકસભામાં પક્ષના કુલ નવ સાંસદોમાંથી માત્ર ત્રણ સાંસદો જ બેઠકમાં હાજર રહ્યા હતા, જ્યારે બાકીના છ સાંસદોની ગેરહાજરીએ અનેક સવાલો ઉભા કર્યા હતા.
રાજકીય નિરીક્ષકોના મતે, આ ગેરહાજરી માત્ર સંયોગ નહોતી, પરંતુ પક્ષની અંદર ચાલી રહેલા અસંતોષ અને મતભેદોના સંકેત તરીકે જોવામાં આવી રહી હતી. ત્યારબાદ સામે આવેલા રાજકીય વિકાસોએ પણ આ અટકળોને વધુ બળ આપ્યું છે, જેના કારણે શિવસેના (UBT) માટે નવી રાજકીય પડકારજનક સ્થિતિ સર્જાઈ હોવાનું માનવામાં આવે છે.
શું છે ‘ઓપરેશન ટાઇગર’?
છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં ‘ઓપરેશન ટાઇગર’ની ચર્ચા જોરશોરથી ચાલી રહી છે. રાજકીય વર્તુળોમાં એવી ચર્ચા છે કે એકનાથ શિંદે અને તેમના સમર્થકો દ્વારા શિવસેના (UBT)ના કેટલાક સાંસદોને પોતાના પક્ષે લાવવાના પ્રયાસો લાંબા સમયથી કરવામાં આવી રહ્યા હતા. મીડિયા અહેવાલો મુજબ, આ સમગ્ર રાજકીય વ્યૂહરચના પાછળ પક્ષના સંખ્યાબળને વધુ મજબૂત બનાવવાનો ઉદ્દેશ્ય હોવાનું માનવામાં આવે છે. કેટલાક અહેવાલોમાં એવો પણ દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે બળવાખોર સાંસદોને ભવિષ્યમાં મહત્વપૂર્ણ રાજકીય જવાબદારીઓ અથવા કેન્દ્ર સરકારમાં સ્થાન મળવાની સંભાવનાઓ દર્શાવવામાં આવી હતી.
જોકે, આ પ્રકારના દાવાઓ અંગે અત્યાર સુધી કોઈ સત્તાવાર પુષ્ટિ થઈ નથી. તેથી આ મુદ્દે વિવિધ રાજકીય પક્ષો અને નેતાઓ તરફથી અલગ-અલગ દાવા અને પ્રતિક્રિયાઓ સામે આવી રહી છે. તેમ છતાં, તાજેતરના રાજકીય વિકાસોએ મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં નવા સમીકરણોની ચર્ચાને વધુ વેગ આપ્યો છે.
આગામી દિવસોમાં શું થઈ શકે?
હવે સમગ્ર રાજકીય નજર લોકસભા અધ્યક્ષના નિર્ણય પર છે. જો છ સાંસદોના અલગ જૂથને માન્યતા મળે છે તો ઉદ્ધવ ઠાકરે માટે આ સૌથી મોટો રાજકીય ઝટકો સાબિત થઈ શકે છે.બીજી તરફ જો કાનૂની અને સંસદીય પ્રક્રિયાઓમાં વિલંબ થાય તો મામલો વધુ લાંબો ખેંચાઈ શકે છે. રાજકીય નિષ્ણાતો માને છે કે આ ઘટનાનો સીધો પ્રભાવ આગામી મહારાષ્ટ્ર વિધાનસભા રાજકારણ, સ્થાનિક સ્વરાજ્ય સંસ્થાઓની ચૂંટણી અને NDA તથા મહાવિકાસ આઘાડીના ભાવિ સમીકરણો પર પડશે.
આ સમગ્ર ઘટનાએ ફરી એકવાર સાબિત કર્યું છે કે મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં શિવસેના હજુ પણ કેન્દ્રસ્થાને છે. 2022 પછીનો સૌથી મોટો રાજકીય પડકાર હવે ઉદ્ધવ ઠાકરે સામે ઊભો થયો છે. જો તેમના સાંસદોનું શિંદે જૂથમાં વિલય સત્તાવાર બની જાય છે તો શિવસેના (UBT)નું લોકસભામાં પ્રતિનિધિત્વ નોંધપાત્ર રીતે ઘટી જશે. હાલ માટે એક વાત સ્પષ્ટ છે કે મહારાષ્ટ્રની રાજનીતિમાં સત્તા, સંગઠન અને અસ્તિત્વની લડાઈ હજુ પૂરી થઈ નથી. આગામી થોડા દિવસોમાં લોકસભા અધ્યક્ષનો નિર્ણય અને બંને જૂથોની રાજકીય વ્યૂહરચના રાજ્યના રાજકારણની દિશા નક્કી કરશે.
