સાબરકાંઠામાં વધુ એક બાળકીના મોતથી ચિંતા વધી

પોશીના બાદ સમગ્ર ઉત્તર ગુજરાત એલર્ટ પર*

10 July Gujarat Updates Team: ગુજરાતમાં ચોમાસાની ઋતુ શરૂ થતાં જ ચાંદીપુરા વાયરસ ફરી એકવાર ચિંતાનું કારણ બન્યો છે. સાબરકાંઠા જિલ્લાના પોશીના વિસ્તારમાં ચાંદીપુરા વાયરસના શંકાસ્પદ લક્ષણો ધરાવતી ત્રણ વર્ષની બાળકીનું મોત થતાં આરોગ્ય વિભાગમાં ચિંતા વધી છે. જિલ્લામાં સમાન લક્ષણો સાથે નોંધાયેલા મૃત્યુનો આ ચોથો બનાવ હોવાનું સ્થાનિક સ્તરે જણાવાઈ રહ્યું છે. જોકે આરોગ્ય અધિકારીઓએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તમામ શંકાસ્પદ કેસોના અંતિમ લેબોરેટરી રિપોર્ટ બાદ જ વાયરસની સત્તાવાર પુષ્ટિ થઈ શકે છે.

બાળકીને તીવ્ર તાવ અને ન્યુરોલોજિકલ લક્ષણો દેખાતા તેને તાત્કાલિક હિંમતનગર સિવિલ હોસ્પિટલમાં સારવાર માટે દાખલ કરવામાં આવી હતી. સારવાર દરમિયાન તબિયતમાં થોડો સુધારો જણાતા પરિવારજનો તેને ઘરે લઈ ગયા હતા. ત્યારબાદ ઘરે પહોંચ્યા બાદ ફરી તબિયત ગંભીર બનતાં બાળકીનું મૃત્યુ થયું હોવાનું જાણવા મળે છે. ઘટનાએ સમગ્ર વિસ્તારમાં શોક સાથે ચિંતાનું વાતાવરણ સર્જ્યું છે.

જિલ્લામાં આરોગ્ય વિભાગનું મેગા સર્વેલન્સ અભિયાન
આ ઘટનાના પગલે આરોગ્ય વિભાગે પોશીના સહિત આસપાસના ગામોમાં તાત્કાલિક સર્વેલન્સ કામગીરી શરૂ કરી છે. આરોગ્ય કર્મચારીઓ દ્વારા ઘર-ઘર જઈ બાળકોના સ્વાસ્થ્યની તપાસ કરવામાં આવી રહી છે. જ્યાં પણ તાવ, ઉલટી, ખેંચ અથવા બેભાન થવા જેવા લક્ષણો જોવા મળે છે ત્યાં તરત જ નમૂનાઓ લેવામાં આવી રહ્યા છે અને જરૂરી હોય ત્યાં હોસ્પિટલમાં રિફર કરવામાં આવી રહ્યા છે.સાથે જ સંક્રમણ ફેલાવનારી સેન્ડફ્લાયના નિયંત્રણ માટે અસરગ્રસ્ત વિસ્તારોમાં જંતુનાશક દવાનો છંટકાવ, ધૂળ છંટકાવ (ડસ્ટિંગ), ગંદકી દૂર કરવાની કામગીરી તથા લોકોને જાગૃત કરવા માટે વિશેષ અભિયાન હાથ ધરાયું છે.

બે બાળકો હજુ સારવાર હેઠળ
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર હિંમતનગર સિવિલ હોસ્પિટલમાં હજુ બે બાળકો સારવાર હેઠળ છે. બંનેના લેબોરેટરી રિપોર્ટની રાહ જોવાઈ રહી છે. હાલ તેમને પીડિયાટ્રિક ઇન્ટેન્સિવ કેર યુનિટ (PICU)માં તબીબોની સતત દેખરેખ હેઠળ રાખવામાં આવ્યા છે. આરોગ્ય વિભાગનું કહેવું છે કે તમામ દર્દીઓની સ્થિતિ પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે અને જરૂરિયાત મુજબ વિશેષ સારવાર આપવામાં આવી રહી છે.

ધારાસભ્યે હોસ્પિટલની મુલાકાત લીધી
ઘટના બાદ સ્થાનિક ધારાસભ્ય વી.ડી. ઝાલાએ હિંમતનગર સિવિલ હોસ્પિટલની મુલાકાત લઈને સારવાર લઈ રહેલા બાળકો અંગે માહિતી મેળવી હતી. તેમણે હોસ્પિટલના ડોક્ટરો, આરોગ્ય અધિકારીઓ અને મેડિકલ સ્ટાફ સાથે બેઠક યોજી સમગ્ર પરિસ્થિતિની સમીક્ષા કરી હતી. તેમણે હોસ્પિટલ તેમજ આસપાસના વિસ્તારોમાં સ્વચ્છતા જાળવવા, જરૂરી દવાઓનો પૂરતો જથ્થો ઉપલબ્ધ રાખવા અને લોકોને સમયસર સારવાર મળે તેની ખાતરી કરવા સૂચના આપી હતી. ઉપરાંત વાલીઓને બાળકોમાં કોઈપણ ગંભીર લક્ષણો જણાય તો વિલંબ કર્યા વિના હોસ્પિટલ પહોંચવાની અપીલ પણ કરી હતી.

પંચમહાલમાં પણ ચાંદીપુરા વાયરસનો ખતરો
તાજેતરના દિવસોમાં પંચમહાલ જિલ્લામાં પણ ચાંદીપુરા વાયરસને કારણે બે બાળકોના મૃત્યુ થયા હોવાનું આરોગ્ય વિભાગે જાહેર કર્યું છે. ગોધરા તાલુકાના અસરગ્રસ્ત ગામોમાં આરોગ્ય વિભાગે સેન્ડફ્લાયનું પ્રમાણ નોંધ્યા બાદ વ્યાપક સર્વેલન્સ શરૂ કર્યું છે.સૈંકડો આરોગ્ય ટીમો દ્વારા ઘર-ઘર તપાસ, લોહીના નમૂનાઓ એકત્રિત કરવાનું કામ અને જંતુનાશક દવાનો છંટકાવ કરવામાં આવી રહ્યો છે. અસરગ્રસ્ત ગામોમાં લોકોમાં જાગૃતિ ફેલાવવા માટે વિશેષ કાર્યક્રમો પણ શરૂ કરાયા છે.

શું છે ચાંદીપુરા વાયરસ?
ચાંદીપુરા વાયરસ (Chandipura Virus – CHPV) એક દુર્લભ પરંતુ ગંભીર વાયરલ ચેપ છે, જે મુખ્યત્વે બાળકોને અસર કરે છે. આ વાયરસ પ્રથમ વખત મહારાષ્ટ્રના ચાંદીપુરા વિસ્તારમાં ઓળખાયો હતો અને ત્યારથી સમયાંતરે ગુજરાત સહિત કેટલાક રાજ્યોમાં તેના કેસ નોંધાતા રહ્યા છે.આ વાયરસનો મુખ્ય વાહક સેન્ડફ્લાય (Sand Fly) માનવામાં આવે છે. ખાસ કરીને ચોમાસાની શરૂઆતમાં તેની સંખ્યા વધે છે, જેના કારણે સંક્રમણનું જોખમ પણ વધી જાય છે. વાયરસ વ્યક્તિથી વ્યક્તિમાં સામાન્ય રીતે ફેલાતો નથી, પરંતુ સંક્રમિત સેન્ડફ્લાય કરડવાથી ચેપ લાગી શકે છે.

બાળકો સૌથી વધુ જોખમમાં કેમ?
તબીબી નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર નવ મહિનાથી લઈને 15 વર્ષ સુધીના બાળકોમાં આ વાયરસનું જોખમ વધુ રહે છે. બાળકોની રોગપ્રતિકારક શક્તિ સંપૂર્ણ વિકસિત ન હોવાથી વાયરસ ઝડપથી મગજને અસર કરી શકે છે અને ગંભીર સ્થિતિ ઊભી કરી શકે છે.વાયરસના કારણે એક્યુટ એન્સેફેલાઇટિસ એટલે કે મગજમાં સોજો આવવાની સ્થિતિ સર્જાઈ શકે છે, જે જીવન માટે જોખમી બની શકે છે. તેથી શરૂઆતના લક્ષણોને અવગણવા નહીં તે અત્યંત જરૂરી છે.

ચાંદીપુરા વાયરસના મુખ્ય લક્ષણો
ચિકિત્સકોના જણાવ્યા મુજબ નીચેના લક્ષણો જોવા મળે તો તરત જ હોસ્પિટલનો સંપર્ક કરવો જોઈએ:

• અચાનક ખૂબ ઊંચો તાવ
• સતત ઉલટી
• શરીરમાં ખેંચ આવવી
• માથાનો ભારે દુખાવો
• બેભાન થવું અથવા ગભરામણ
• બાળક સતત ઊંઘમાં રહેવું
• બોલવામાં અથવા ચાલવામાં મુશ્કેલી
• ઝાડા અથવા અન્ય ન્યુરોલોજિકલ લક્ષણો

નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે શરૂઆતના થોડા કલાકોમાં યોગ્ય સારવાર શરૂ કરવામાં આવે તો ગંભીર પરિણામોનું જોખમ ઘટાડી શકાય છે.

કેવી રીતે બચી શકાય?
આરોગ્ય વિભાગે લોકોને કેટલીક સરળ પરંતુ અસરકારક તકેદારી રાખવા અપીલ કરી છે.

• ઘરની અંદર અને બહાર સ્વચ્છતા જાળવો.
• દિવાલો અને માટીના ઘરોની તિરાડો બંધ કરો.
• બાળકોને સંપૂર્ણ કપડાં પહેરાવો.
• મચ્છરદાની અથવા જાળીનો ઉપયોગ કરો.
• ગંદકી અને ભેજવાળા વિસ્તારો દૂર રાખો.
• બાળકોને સાંજના સમયે બહાર રમવા ઓછું મોકલો.
• તાવ કે અન્ય ગંભીર લક્ષણો જણાય તો સ્વયં દવા ન આપતા તાત્કાલિક હોસ્પિટલ પહોંચો.

રાજ્ય સરકારની સજ્જતા
આરોગ્ય વિભાગના જણાવ્યા મુજબ અસરગ્રસ્ત જિલ્લાઓમાં સર્વેલન્સ વધુ મજબૂત બનાવવામાં આવ્યું છે. શંકાસ્પદ દર્દીઓના નમૂનાઓ તપાસ માટે મોકલવામાં આવી રહ્યા છે. આરોગ્ય ટીમો સતત ગામોમાં હાજર રહી લોકોને માર્ગદર્શન આપી રહી છે. રાજ્ય સરકારનું કહેવું છે કે હાલની પરિસ્થિતિ પર સતત નજર રાખવામાં આવી રહી છે અને જરૂરિયાત મુજબ વધારાની મેડિકલ ટીમો પણ મોકલવામાં આવશે.

સ્વાસ્થ્ય નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે ચાંદીપુરા વાયરસનો ડર ફેલાવવાને બદલે સાવચેતી રાખવી વધુ જરૂરી છે. તમામ શંકાસ્પદ કેસ ચાંદીપુરા વાયરસના હોય જ એવું નથી. અંતિમ નિદાન માત્ર લેબોરેટરી તપાસ પછી જ થઈ શકે છે. તેથી અફવાઓથી દૂર રહીને માત્ર આરોગ્ય વિભાગ દ્વારા આપવામાં આવતી માહિતી પર વિશ્વાસ રાખવો જોઈએ. બાળકોમાં તાવ, ઉલટી, ખેંચ અથવા બેભાન થવા જેવા લક્ષણો દેખાય તો એક ક્ષણ પણ વિલંબ કર્યા વિના નજીકની સરકારી અથવા ખાનગી હોસ્પિટલમાં સારવાર માટે પહોંચવું જોઈએ. સમયસર સારવાર જ જીવ બચાવવાનો સૌથી અસરકારક માર્ગ છે.

www.gujaratupdates.com

અમારી WhatsApp ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારી Telegram ચેનલ માં જોડાવો : Click karo

આ આર્ટિકલને તમારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવા નીચેના આઈકોન પાર ક્લિક કરો.