ટ્રમ્પના બે આદેશોથી વિશ્વભરમાં ચર્ચા
ટ્રમ્પના નવા આદેશોથી ‘બર્થ ટૂરિઝમ’ પર મોટી કાર્યવાહી
07 August 2026 Gujarat Updates Team: અમેરિકાની ઇમિગ્રેશન નીતિ ફરી એકવાર વૈશ્વિક ચર્ચાના કેન્દ્રમાં આવી છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જન્મજાત નાગરિકતા (Birthright Citizenship) અને કહેવાતા ‘બર્થ ટૂરિઝમ’ સામે બે નવા એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર જાહેર કર્યા છે. આ પગલાં એવા સમયે લેવામાં આવ્યા છે જ્યારે થોડા સમય પહેલાં જ અમેરિકાની સુપ્રીમ કોર્ટે ટ્રમ્પના અગાઉના વ્યાપક પ્રતિબંધને બંધારણના 14મા સુધારાના આધારે અમાન્ય ગણાવ્યો હતો. હવે ટ્રમ્પ પ્રશાસન વધુ મર્યાદિત પરંતુ કડક અભિગમ સાથે ફરી આગળ વધ્યું છે.
આ નવા આદેશો બાદ વિશ્વભરના લાખો પ્રવાસીઓ, વિઝા ધારકો, ગર્ભવતી મહિલાઓ અને અમેરિકા જવાની યોજના બનાવી રહેલા પરિવારોમાં અનેક પ્રશ્નો ઉભા થયા છે. ખાસ કરીને ભારત સહિત અનેક દેશોમાં અમેરિકામાં બાળકને જન્મ અપાવીને ભવિષ્યમાં નાગરિકતા મેળવવાની ચર્ચા ફરી તેજ બની છે.
શું છે Birthright Citizenship?
અમેરિકાના બંધારણના 14મા સુધારા (Fourteenth Amendment) મુજબ અમેરિકાની ધરતી પર જન્મેલા લગભગ તમામ બાળકોને અમેરિકન નાગરિકતા મળે છે. આ વ્યવસ્થાને Birthright Citizenship કહેવામાં આવે છે. આ નિયમ દાયકાઓથી અમલમાં છે અને તેના આધારે લાખો લોકો અમેરિકન નાગરિક બન્યા છે. જોકે વર્ષોથી કેટલાક રાજકીય નેતાઓનું માનવું રહ્યું છે કે આ વ્યવસ્થાનો કેટલાક લોકો ગેરલાભ લે છે.
ટ્રમ્પ લાંબા સમયથી દલીલ કરતા આવ્યા છે કે આ વ્યવસ્થાનો ઉપયોગ કરીને કેટલાક લોકો માત્ર બાળકને અમેરિકામાં જન્મ અપાવવા માટે દેશમાં પ્રવેશ કરે છે, જેને “Birth Tourism” કહેવામાં આવે છે.
શું છે Birth Tourism?
Birth Tourism એવો પ્રયોગ છે જેમાં ગર્ભવતી મહિલા પ્રવાસી વિઝા પર અમેરિકામાં જાય છે અને ત્યાં બાળકને જન્મ આપે છે જેથી બાળકને અમેરિકન નાગરિકતા મળી શકે.ટ્રમ્પ પ્રશાસનનું કહેવું છે કે આ પ્રથા અમેરિકાની ઇમિગ્રેશન વ્યવસ્થાનો દુરુપયોગ છે અને તેના પર નિયંત્રણ જરૂરી છે. તેમણે અગાઉ પણ 2020 દરમિયાન Birth Tourism સામે વિઝા નિયમો કડક બનાવ્યા હતા અને હવે ફરી વધુ વ્યાપક કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી છે.
ટ્રમ્પના નવા બે Executive Orders શું કહે છે?
નવી જાહેરાત મુજબ સરકારે બે અલગ અલગ આદેશો બહાર પાડ્યા છે.
- Birth Tourism પર સીધી કાર્યવાહી
સરકાર એવા કેસો પર ખાસ નજર રાખશે જેમાં કોઈ વ્યક્તિનો મુખ્ય હેતુ માત્ર અમેરિકામાં બાળકને જન્મ આપવાનો હોય. સરકારનું કહેવું છે કે જો કોઈ પ્રવાસી વિઝાનો ઉપયોગ માત્ર બાળકને જન્મ અપાવવા માટે કરે છે તો તે વિઝા વ્યવસ્થાનો દુરુપયોગ ગણાશે. આદેશ અનુસાર સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટ અને હોમલેન્ડ સિક્યુરિટી વિભાગને આવી પ્રવૃત્તિઓ સામે વધુ કડક કાર્યવાહી કરવા સૂચના આપવામાં આવી છે. - કેટલીક વિશિષ્ટ કેટેગરીમાં જન્મેલા બાળકો અંગે નવા દાવા
બીજા આદેશમાં એવા કેટલાક વર્ગોને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા છે જેમને પ્રશાસન 14મા સુધારાના ઐતિહાસિક અપવાદ હેઠળ ગણાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. તેમાં વિદેશી સરકારના કેટલાક કર્મચારીઓ, આતંકવાદી સંગઠનો સાથે જોડાયેલા તરીકે વર્ણવાયેલા લોકોના કેસો અને અન્ય મર્યાદિત કેટેગરીઓનો સમાવેશ થાય છે. આ વ્યાખ્યાઓ પર કાનૂની પડકાર આવવાની શક્યતા છે. ([Axios][4])
શું હવે અમેરિકામાં જન્મેલા દરેક બાળકને નાગરિકતા નહીં મળે? આ પ્રશ્નનો સીધો જવાબ છે — હાલ માટે નહીં.
ટ્રમ્પે Executive Orders જાહેર કર્યા છે પરંતુ તેનો અર્થ એ નથી કે અમેરિકામાં જન્મેલા દરેક બાળકની નાગરિકતા તરત જ બંધ થઈ ગઈ છે.
અમેરિકાના બંધારણનો 14મો સુધારો હજુ પણ અમલમાં છે અને સુપ્રીમ કોર્ટે તાજેતરમાં જ તેના સિદ્ધાંતને સમર્થન આપ્યું હતું. નવા આદેશો સામે ફરી કોર્ટમાં પડકાર ઊભો થવાની શક્યતા છે. અંતિમ અસર કાનૂની પ્રક્રિયા પર નિર્ભર રહેશે.
સુપ્રીમ કોર્ટે શું કહ્યું હતું?
જૂન 2026માં અમેરિકાની સુપ્રીમ કોર્ટે ટ્રમ્પના અગાઉના વ્યાપક પ્રતિબંધને બંધારણ વિરુદ્ધ ગણાવ્યો હતો.કોર્ટના નિર્ણયમાં સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું હતું કે અમેરિકાની ધરતી પર જન્મેલા લગભગ તમામ લોકોને નાગરિકતાનો અધિકાર 14મા સુધારા દ્વારા સુરક્ષિત છે. આ નિર્ણય ટ્રમ્પ પ્રશાસન માટે મોટો કાનૂની ઝટકો માનવામાં આવ્યો હતો.
છતાં ટ્રમ્પ ફરી કેમ આગળ વધ્યા?
ટ્રમ્પનું માનવું છે કે અગાઉનો આદેશ ખૂબ વ્યાપક હતો, જ્યારે નવા આદેશો ચોક્કસ કેટેગરીઓને ધ્યાનમાં રાખીને બનાવવામાં આવ્યા છે. વ્હાઇટ હાઉસના અધિકારીઓનું કહેવું છે કે તેઓ ઐતિહાસિક અપવાદો અને વિઝાના દુરુપયોગને આધારે કાર્યવાહી કરી રહ્યા છે. વિવેચકો આ દલીલથી અસહમત છે અને કહે છે કે નવા આદેશો પણ બંધારણીય પડકારનો સામનો કરશે.
શું ભારતીયો પર અસર પડશે?
ભારતીય પરિવારો માટે સૌથી મહત્વનો મુદ્દો એ છે કે માત્ર અમેરિકામાં બાળકને જન્મ આપવાથી આપમેળે નાગરિકતા મળશે કે નહીં તે મુદ્દો હવે વધુ કાનૂની અનિશ્ચિતતામાં છે.જો કોઈ પરિવાર કાયદેસર રીતે કામ, અભ્યાસ અથવા સ્થાયી નિવાસના આધારે અમેરિકામાં રહેતો હોય તો તેમના કેસો અને માત્ર જન્મ માટે પ્રવાસ કરનારા લોકોના કેસો અલગ હોઈ શકે છે. દરેક કેસની કાનૂની પરિસ્થિતિ અલગ હોઈ શકે છે.
કાનૂની નિષ્ણાતો શું કહે છે?
ઘણા બંધારણીય નિષ્ણાતો માને છે કે માત્ર Executive Order દ્વારા 14મા સુધારાની વ્યાખ્યા બદલવી સરળ નથી.બીજી તરફ ટ્રમ્પ સમર્થકોનું કહેવું છે કે સરકારને વિઝાના દુરુપયોગ અને ગેરકાયદે ઇમિગ્રેશન સામે કાર્યવાહી કરવાનો અધિકાર છે. આથી આગામી મહિનાઓમાં ફરી ફેડરલ કોર્ટો અને સંભવિત રીતે સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી આ મુદ્દો પહોંચે તેવી શક્યતા છે.
અમેરિકાની રાજનીતિમાં કેમ મહત્વનો મુદ્દો?
ઇમિગ્રેશન ટ્રમ્પની રાજકીય ઓળખનો મુખ્ય આધાર રહ્યો છે.તેઓ લાંબા સમયથી સરહદ સુરક્ષા, ગેરકાયદે ઇમિગ્રેશન અને Birthright Citizenship અંગે કડક વલણ અપનાવતા આવ્યા છે. બીજી તરફ ડેમોક્રેટિક નેતાઓ અને અનેક નાગરિક અધિકાર સંગઠનોનું માનવું છે કે બંધારણ દ્વારા મળેલા અધિકારોને Executive Orderથી મર્યાદિત કરી શકાય નહીં.
આગળ શું?
હવે સૌથી મહત્વનો પ્રશ્ન એ છે કે આ નવા Executive Orders કોર્ટમાં ટકી શકશે કે નહીં.કાનૂની પડકારો લગભગ નિશ્ચિત માનવામાં આવી રહ્યા છે. જો કોર્ટ ફરી ટ્રમ્પના આદેશો સામે નિર્ણય આપે તો સરકારને ફરી નવી કાનૂની વ્યૂહરચના અપનાવવી પડી શકે છે. જો સરકારને આંશિક સફળતા મળે તો અમેરિકાની ઇમિગ્રેશન નીતિમાં લાંબા ગાળાનો ફેરફાર જોવા મળી શકે છે.
મહત્વના મુદ્દા (Key Takeaways)
- ટ્રમ્પે Birth Tourism સામે બે નવા Executive Orders જાહેર કર્યા.
- આદેશો પછી પણ અમેરિકામાં જન્મેલા દરેક બાળકની નાગરિકતા તરત સમાપ્ત થઈ ગઈ નથી.
- 14મા સુધારાનું બંધારણીય રક્ષણ હજુ યથાવત છે.
- સુપ્રીમ કોર્ટે અગાઉ ટ્રમ્પના વ્યાપક પ્રતિબંધને અમાન્ય ગણાવ્યો હતો.
- નવા આદેશો સામે પણ કોર્ટમાં પડકાર આવવાની શક્યતા છે.
- વિઝાના દુરુપયોગ સામે કાર્યવાહી પર પ્રશાસન ભાર મૂકી રહ્યું છે.
- ભારતીય સહિત વિદેશી પરિવારો માટે કાનૂની સ્થિતિ સમજવી જરૂરી છે.
- અંતિમ નિર્ણય અમેરિકાની અદાલતોના ભાવિ ચુકાદાઓ પર આધારિત રહેશે.
અમારી WhatsApp ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારી Telegram ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
આ પણ વાંચો :
આ આર્ટિકલને તમારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવા નીચેના આઈકોન પાર ક્લિક કરો.
