એર ઈન્ડિયા-ઈન્ડિગોના વિમાન સામસામે આવી ગયા

ATCની સતર્કતાએ બચાવી મોટી દુર્ઘટના, એર ઈન્ડિયા અને ઈન્ડિગો વિમાન રોકાયા સમયસર

25 June 2026 Gujarat Updates Team: ગુજરાતના સૌથી વ્યસ્ત હવાઈ મથકોમાંના એક એવા સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર બુધવારની સાંજે એક એવી ઘટના બની કે જેના કારણે ઉડ્ડયન ક્ષેત્રમાં ચિંતા અને ચર્ચાનો માહોલ સર્જાયો છે. સદનસીબે કોઈ જાનહાનિ કે ભૌતિક નુકસાન થયું નથી, પરંતુ એર ઈન્ડિયા અને ઈન્ડિગોની બે ફ્લાઇટ્સ ટેક્સીવે પર એકબીજાની સામે આવી જતાં મોટી દુર્ઘટના થવાની શક્યતા ઊભી થઈ હતી. એર ટ્રાફિક કંટ્રોલ (ATC)ની ઝડપી અને સતર્ક કામગીરીના કારણે પરિસ્થિતિને સમયસર નિયંત્રણમાં લઈ શકાયી હતી.

મળતી માહિતી અનુસાર, મુંબઈથી અમદાવાદ આવેલી એર ઈન્ડિયાની ફ્લાઇટ AI-2493 લેન્ડિંગ બાદ પોતાના નિર્ધારિત પાર્કિંગ બે તરફ જઈ રહી હતી. વિમાનને ટેક્સીવે મારફતે સ્ટેન્ડ સુધી પહોંચવા માટે સૂચના આપવામાં આવી હતી. જોકે ટેક્સીંગ દરમિયાન વિમાને નિર્ધારિત માર્ગ છોડીને અજાણતા ખોટો વળાંક લઈ લીધો. પરિણામે તે એ જ ટેક્સીવે પર પહોંચી ગયું જ્યાં અમદાવાદથી મુંબઈ જવા તૈયાર ઊભેલું ઈન્ડિગોનું વિમાન ટેક-ઓફ પૂર્વેની પ્રક્રિયામાં વ્યસ્ત હતું.

સૂત્રોના જણાવ્યા પ્રમાણે ઘટના સાંજે અંદાજે 8 વાગ્યાની આસપાસ બની હતી. બંને વિમાનો વચ્ચેનું અંતર ઝડપથી ઘટવા લાગતાં એર ટ્રાફિક કંટ્રોલના અધિકારીઓએ તાત્કાલિક પરિસ્થિતિનો અંદાજ લગાવ્યો. ATC દ્વારા બંને પાઇલટ્સનો તરત સંપર્ક કરવામાં આવ્યો અને જરૂરી સૂચનાઓ આપવામાં આવી. સમયસર આપવામાં આવેલા આદેશોને અનુસરીને બંને વિમાનોને સલામત અંતરે રોકી દેવામાં આવ્યા.

પ્રાથમિક અહેવાલો અનુસાર, જ્યારે બંને વિમાનો સંપૂર્ણપણે અટક્યા ત્યારે તેમની વચ્ચે અંદાજે 200 મીટર જેટલું અંતર બચ્યું હતું. ઉડ્ડયન ક્ષેત્રના નિષ્ણાતો માને છે કે આધુનિક એરપોર્ટ ઓપરેશન્સમાં 200 મીટરનું અંતર દેખીતી રીતે સુરક્ષિત ગણાય, છતાં આવી સ્થિતિ સર્જાવું જ ચિંતાજનક છે, કારણ કે ટેક્સીવે પર કોઈપણ પ્રકારની ગેરસમજ અથવા સંચારની ખામી ગંભીર પરિણામો લાવી શકે છે.

એર ઈન્ડિયાએ ઘટના અંગે સત્તાવાર નિવેદન જાહેર કરીને સ્વીકાર્યું છે કે તેમની ફ્લાઇટ AI-2493 લેન્ડિંગ બાદ ટેક્સીંગ દરમિયાન અજાણતા ખોટી દિશામાં વળી ગઈ હતી. કંપનીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે મુસાફરો અને ક્રૂની સુરક્ષા સાથે કોઈ સમાધાન થયું નહોતું. ઘટનાની જાણ સંબંધિત નિયમનકારી સત્તાઓને કરવામાં આવી છે અને આંતરિક તપાસ શરૂ કરી દેવામાં આવી છે. વિમાનને ત્યારબાદ ટોઇંગ કરીને યોગ્ય પાર્કિંગ બે સુધી પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું.

બીજી તરફ ઈન્ડિગો એરલાઈન્સે પણ નિવેદન જાહેર કરીને જણાવ્યું કે તેમની અમદાવાદ-મુંબઈ ફ્લાઇટ 6E-5160ને થોડા સમય માટે વિલંબ થયો હતો કારણ કે અન્ય એરલાઈનનું વિમાન ખોટી દિશામાં આવી ગયું હતું. કંપનીએ જણાવ્યું કે બંને વિમાનો સલામત અંતરે રોકાઈ ગયા હતા અને ત્યારબાદ તમામ નિયમિત પ્રક્રિયાઓ પૂર્ણ કરીને ફ્લાઇટને મુંબઈ માટે રવાના કરવામાં આવી હતી. વિમાન મુંબઈના છત્રપતિ શિવાજી મહારાજ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર સુરક્ષિત રીતે પહોંચી ગયું હતું.

ઘટનાએ એરપોર્ટ પર હાજર કર્મચારીઓ અને ઓપરેશનલ ટીમોને પણ સતર્ક બનાવી દીધા હતા. ATCની સૂચનાઓ મળતા જ ગ્રાઉન્ડ સ્ટાફે તાત્કાલિક કાર્યવાહી હાથ ધરી હતી. એરપોર્ટના વિવિધ વિભાગો વચ્ચે ઝડપી સંકલન થવાથી પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બનતી અટકાવી શકાઈ હતી.

ઉડ્ડયન નિષ્ણાતોના મતે ટેક્સીંગ દરમિયાન પાઇલટ્સને એરપોર્ટના જટિલ માર્ગચિત્ર, સાઇનેજ, લાઇટિંગ સિસ્ટમ અને ATCના માર્ગદર્શનનું ચોક્કસ પાલન કરવું આવશ્યક હોય છે. ખાસ કરીને વ્યસ્ત એરપોર્ટ પર અનેક વિમાનો એકસાથે આવનજાવન કરતા હોય ત્યારે નાની ભૂલ પણ મોટા જોખમનું કારણ બની શકે છે. અમદાવાદ એરપોર્ટ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં મુસાફરોની વધતી સંખ્યાને કારણે વધુ વ્યસ્ત બન્યો છે અને અનેક એરલાઈન્સની દૈનિક ફ્લાઇટ્સ અહીંથી સંચાલિત થાય છે.

વિમાનન ક્ષેત્રમાં ટેક્સીવે સંબંધિત ઘટનાઓને ખૂબ ગંભીરતાથી લેવામાં આવે છે. ભલે કોઈ અથડામણ ન થઈ હોય, પરંતુ આવી ઘટનાઓ ભવિષ્યમાં સુરક્ષા પ્રોટોકોલને વધુ મજબૂત બનાવવાની જરૂરિયાત દર્શાવે છે. એરપોર્ટ ઓથોરિટીઓ સામાન્ય રીતે આવી ઘટનાઓ બાદ માર્ગદર્શન પદ્ધતિ, ગ્રાઉન્ડ માર્કિંગ, સંચાર વ્યવસ્થા અને પાઇલટ ટ્રેનિંગની સમીક્ષા કરે છે.

નિયમનકારી એજન્સીઓ દ્વારા હવે ઘટનાની વિગતવાર તપાસ હાથ ધરવામાં આવી રહી છે. તપાસમાં એ જાણી શકાયશે કે ખોટો વળાંક માત્ર માનવ ભૂલના કારણે લેવાયો હતો કે અન્ય કોઈ પરિબળો પણ જવાબદાર હતા. ATCની સૂચનાઓ, કોકપિટ કમ્યુનિકેશન, ગ્રાઉન્ડ મૂવમેન્ટ રેકોર્ડ્સ અને એરપોર્ટ સર્વેલન્સ સિસ્ટમના ડેટાની પણ સમીક્ષા થવાની શક્યતા છે.

વિશેષજ્ઞોનું માનવું છે કે ઘટનામાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ પાસું એ રહ્યું કે તમામ સલામતી પ્રણાલીઓએ યોગ્ય સમયે કામ કર્યું. ATC દ્વારા જોખમની સમયસર ઓળખ, પાઇલટ્સનો ત્વરિત પ્રતિસાદ અને ગ્રાઉન્ડ સ્ટાફનું સંકલન – આ ત્રણેય બાબતોના કારણે મોટી દુર્ઘટના ટળી શકી હતી. જો આ પૈકી કોઈ એક કડી નબળી પડી હોત તો પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બની શકતી હતી.

આ ઘટનાએ ફરી એકવાર યાદ અપાવ્યું છે કે હવાઈ મુસાફરી વિશ્વની સૌથી સુરક્ષિત પરિવહન પદ્ધતિઓમાંની એક હોવા છતાં તેમાં સતત સાવચેતી અને કડક પ્રક્રિયાઓનું પાલન જરૂરી છે. હજારો મુસાફરોને દરરોજ સુરક્ષિત રીતે ગંતવ્ય સુધી પહોંચાડવા માટે એરલાઈન્સ, એરપોર્ટ ઓથોરિટીઓ, ATC અને નિયમનકારી સંસ્થાઓ વચ્ચે અવિરત સંકલન જરૂરી બને છે.

અમદાવાદ એરપોર્ટ પર બનેલી આ ઘટના સદનસીબે માત્ર “નિયર મિસ” તરીકે નોંધાઈ છે, પરંતુ તે ઉડ્ડયન ક્ષેત્ર માટે મહત્વપૂર્ણ શિખામણ સમાન બની શકે છે. હવે સૌની નજર તપાસના પરિણામો પર રહેશે, જે ભવિષ્યમાં આવી પરિસ્થિતિઓ અટકાવવા માટે નવી માર્ગદર્શિકા અને સુરક્ષા સુધારાઓનો આધાર બની શકે છે.