ગુજરાતના CJ સુનીતા અગ્રવાલ હવે સુપ્રીમ કોર્ટમાં

સુનીતા અગ્રવાલ સહિત 3 જજનું SCમાં Elevation, હવે 37 જજ

05 October 2026 Gujarat Updates Team : દેશની સર્વોચ્ચ અદાલત માટે 5 ઓક્ટોબર 2026નો દિવસ મહત્વપૂર્ણ બની રહ્યો છે. રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મુએ ગુજરાત હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલ (Justice Sunita Agarwal) દિલ્હી હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ દેવેન્દ્ર કુમાર ઉપાધ્યાય (Justice D.K. Upadhyaya) અને તેલંગાણા હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ જસ્ટિસ અપારેશ કુમાર સિંહ (Justice Aparesh Kumar Singh)ની સુપ્રીમ કોર્ટના ન્યાયાધીશ તરીકે નિમણૂકને મંજૂરી આપી છે. ત્રણેય નામોની ભલામણ સુપ્રીમ કોર્ટ કોલેજિયમે 28 સપ્ટેમ્બરે કરી હતી. 5 ઓક્ટોબરની સરકારી મંજૂરી બાદ હવે આ ત્રણેય ન્યાયમૂર્તિઓના શપથ સાથે સુપ્રીમ કોર્ટની રચનામાં મોટો ફેરફાર જોવા મળશે.

આ નિમણૂકનું મહત્વ માત્ર ત્રણ ખાલી જગ્યાઓ ભરવા પૂરતું નથી. એક તરફ ગુજરાતને સુપ્રીમ કોર્ટમાં અનુભવી મહિલા ન્યાયાધીશનું પ્રતિનિધિત્વ મળ્યું છે, તો બીજી તરફ દેશની સર્વોચ્ચ અદાલતની મંજૂર જજ સંખ્યા પણ આ વર્ષે વધારવામાં આવી છે. પરિણામે નવી નિમણૂકો બાદ અદાલત લગભગ સંપૂર્ણ મંજૂર ક્ષમતા સાથે કામ કરવાની સ્થિતિમાં આવશે.

The #SupremeCourt Collegium has recommended the appointment of three High Court Chief Justices to the Supreme Court

1) Justice Sunita Agarwal, Chief Justice, High Court of Gujarat (PHC: Allahabad)

2) Justice Devendra Kumar Upadhyaya, Chief Justice, Delhi High Court (PHC:… pic.twitter.com/LMqA7uIEMv

— Supreme Court Observer (@scobserver) September 28, 2026

ગુજરાત માટે સૌથી મોટો ન્યાયિક સમાચાર
ગુજરાત હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ તરીકે કાર્યરત જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલનું સુપ્રીમ કોર્ટમાં elevation રાજ્ય માટે વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. તેઓ અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટની મૂળ જજ છે અને 2023માં ગુજરાત હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ તરીકે જવાબદારી સંભાળી હતી. સુપ્રીમ કોર્ટ કોલેજિયમની 28 સપ્ટેમ્બરની ભલામણમાં તેમનું નામ અન્ય બે હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશો સાથે પસંદ કરવામાં આવ્યું હતું.

જસ્ટિસ અગ્રવાલે 1990માં વકીલાત શરૂ કરી હતી. 2011માં તેમને અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટના વધારાના ન્યાયાધીશ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા અને 2013માં તેઓ કાયમી જજ બન્યા. લાંબા ન્યાયિક અનુભવ બાદ જુલાઈ 2023માં તેમને ગુજરાત હાઈકોર્ટના ચીફ જસ્ટિસ તરીકે જવાબદારી સોંપવામાં આવી હતી. હવે તેમની સર્વોચ્ચ અદાલતમાં એન્ટ્રી ગુજરાત હાઈકોર્ટ માટે પણ નોંધપાત્ર પરિવર્તન લાવશે. રાજ્યની હાઈકોર્ટના વડા તરીકે તેમણે સંભાળેલી જવાબદારી બાદ તેઓ દેશની સૌથી મોટી ન્યાયિક સંસ્થામાં મહત્વપૂર્ણ બંધારણીય અને કાનૂની મામલાઓની સુનાવણી કરશે.

ત્રણ હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશો હવે સુપ્રીમ કોર્ટમાં
આ નિમણૂકની બીજી વિશેષતા એ છે કે ત્રણેય ભલામણો હાઈકોર્ટના વર્તમાન મુખ્ય ન્યાયાધીશો માટે કરવામાં આવી છે.

• જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલ — ગુજરાત હાઈકોર્ટ
• જસ્ટિસ દેવેન્દ્ર કુમાર ઉપાધ્યાય — દિલ્હી હાઈકોર્ટ
• જસ્ટિસ અપારેશ કુમાર સિંહ — તેલંગાણા હાઈકોર્ટ

જસ્ટિસ અગ્રવાલ અને જસ્ટિસ ઉપાધ્યાય બંનેની મૂળ હાઈકોર્ટ અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટ છે, જ્યારે જસ્ટિસ અપારેશ કુમાર સિંહ ઝારખંડ હાઈકોર્ટ સાથે જોડાયેલા છે. કોલેજિયમના નિર્ણયમાં ત્રણેય જજોની પસંદગી તેમના લાંબા ન્યાયિક અનુભવ અને હાઈકોર્ટ સ્તરે સંભાળેલી જવાબદારીઓના સંદર્ભમાં કરવામાં આવી છે.

રસપ્રદ રીતે, ત્રણેય ભલામણ કરાયેલા જજ હાઈકોર્ટના જજોની રાષ્ટ્રીય વરિષ્ઠતા યાદીમાં પણ ઉપરના ક્રમે આવે છે. ઈ

મહિલા પ્રતિનિધિત્વમાં મહત્વનો વધારો
જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલની નિમણૂકનો સૌથી નોંધપાત્ર પાસો સુપ્રીમ કોર્ટમાં મહિલા જજોની સંખ્યામાં વધારો છે. હાલમાં સુપ્રીમ કોર્ટમાં જસ્ટિસ બી.વી. નાગરથના અને જસ્ટિસ વી. મોહના મહિલા ન્યાયાધીશ તરીકે સેવા આપી રહ્યા છે. સુપ્રીમ કોર્ટની સત્તાવાર cause listમાં બંનેના નામ દર્શાવવામાં આવ્યા છે. જસ્ટિસ નાગરથનાએ 2021માં સુપ્રીમ કોર્ટમાં પ્રવેશ કર્યો હતો, જ્યારે જસ્ટિસ વી. મોહનાની 2026માં સીધી Barમાંથી સુપ્રીમ કોર્ટમાં નિમણૂક થઈ હતી. S જસ્ટિસ અગ્રવાલના આગમન બાદ આ સંખ્યા ત્રણ મહિલા જજ સુધી પહોંચશે. આ બાબત ખાસ એટલા માટે મહત્વપૂર્ણ છે કે સુપ્રીમ કોર્ટમાં લાંબા સમયથી મહિલા ન્યાયાધીશોની સંખ્યા પ્રમાણમાં ઓછી રહી છે.

કેન્દ્ર સરકારના ફેબ્રુઆરી 2026ના આંકડા મુજબ તે સમયે સુપ્રીમ કોર્ટમાં મહિલા જજોની સંખ્યા એક હતી. ત્યારબાદ 2026માં જસ્ટિસ વી. મોહનાની નિમણૂક થઈ અને હવે જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલના આગમનથી મહિલા પ્રતિનિધિત્વ વધુ મજબૂત બનશે.

સુપ્રીમ કોર્ટની ક્ષમતામાં પણ મોટો ફેરફાર
આ સમગ્ર ઘટનાને માત્ર ત્રણ નવી નિમણૂક તરીકે જોવી પૂરતી નથી. 2026માં સંસદે સુપ્રીમ કોર્ટની મંજૂર જજ સંખ્યા વધારવાનો નિર્ણય લીધો છે.મે 2026માં રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા જાહેર કરાયેલા ઓર્ડિનન્સ અને ત્યારબાદ સંસદ દ્વારા પસાર થયેલા કાયદા હેઠળ સુપ્રીમ કોર્ટમાં મુખ્ય ન્યાયાધીશ સિવાયના જજોની મંજૂર સંખ્યા 33થી વધારીને 37 કરવામાં આવી. એટલે CJI સહિત કુલ મંજૂર ક્ષમતા હવે 38 જજની છે. આ વધારો અગાઉની 34ની કુલ મંજૂર સંખ્યાની સરખામણીમાં ચાર પદનો છે.

આ નિર્ણય પાછળ વધતી કેસ પેન્ડન્સી અને સર્વોચ્ચ અદાલત પર વધી રહેલા કામના ભારને પણ મહત્વનું કારણ માનવામાં આવ્યું હતું. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર જજોની સંખ્યામાં વધારો ન્યાયિક કામગીરીને વધુ અસરકારક બનાવવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે.

હવે સુપ્રીમ કોર્ટમાં કેટલા જજ?
28 સપ્ટેમ્બરે જ્યારે કોલેજિયમે ત્રણ નામોની ભલામણ કરી ત્યારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં 34 કાર્યરત જજ હતા. ત્રણેય નિમણૂક અમલમાં આવતા કાર્યરત જજોની સંખ્યા 37 થશે. એટલે CJI સહિતની 38ની મંજૂર ક્ષમતામાં હવે માત્ર એક પદ ખાલી રહેશે.

આ ગણિતને સરળ રીતે સમજીએ તો:
હાલની કાર્યરત સંખ્યા: 34
નવી નિમણૂક: 3
નવી કાર્યરત સંખ્યા: 37
મંજૂર ક્ષમતા: 38
બાકી ખાલી જગ્યા: 1

અર્થાત્, આ ત્રણ નિયુક્તિ બાદ સુપ્રીમ કોર્ટ લગભગ સંપૂર્ણ judicial strength સાથે કાર્ય કરશે.

કોલેજિયમથી રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી સુધી
સુપ્રીમ કોર્ટના જજોની નિમણૂક એક જ તબક્કામાં પૂર્ણ થતી નથી. 28 સપ્ટેમ્બર 2026ના રોજ CJI સૂર્યકાંતના નેતૃત્વ હેઠળના પાંચ સભ્યોના સુપ્રીમ કોર્ટ કોલેજિયમે ત્રણ નામોની ભલામણ કરી હતી. કોલેજિયમમાં CJI ઉપરાંત જસ્ટિસ વિક્રમ નાથ, જસ્ટિસ બી.વી. નાગરથના, જસ્ટિસ એમ.એમ. સુંદરેશ અને જસ્ટિસ પી.એસ. નરસિંહાનો સમાવેશ થાય છે. ભલામણ બાદ પ્રક્રિયા કેન્દ્ર સરકાર સુધી પહોંચી અને હવે રાષ્ટ્રપતિની મંજૂરી મળતાં ત્રણેયની નિમણૂક સત્તાવાર બની છે. 5 ઓક્ટોબરના તાજા અહેવાલો મુજબ કેન્દ્ર સરકારે પણ ત્રણેયના elevationને notify કર્યું છે. Live Law+1

આ રીતે કોલેજિયમની ભલામણથી શરૂ થયેલી પ્રક્રિયા હવે બંધારણીય નિમણૂકના તબક્કે પહોંચી છે.

જસ્ટિસ દેવેન્દ્ર કુમાર ઉપાધ્યાયનું પણ મહત્વનું elevation
જસ્ટિસ દેવేంద్ర કુમાર ઉપાધ્યાય પણ આ નિમણૂકમાં મહત્વનું નામ છે. તેઓ દિલ્હી હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ તરીકે સેવા આપી રહ્યા હતા અને મૂળ અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટ સાથે જોડાયેલા છે. તેમની સુપ્રીમ કોર્ટમાં નિમણૂકથી અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટની લાંબી ન્યાયિક પરંપરાને વધુ એક પ્રતિનિધિત્વ મળે છે. The Indian Express+1 તેમની કારકિર્દી પણ ખાસ નોંધપાત્ર છે. 2011માં જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલ સાથે જ તેમને અલ્હાબાદ હાઈકોર્ટના વધારાના જજ તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ ન્યાયિક કારકિર્દીમાં આગળ વધીને તેઓ હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ બન્યા.

જસ્ટિસ અપારેશ કુમાર સિંહની પણ સર્વોચ્ચ અદાલતમાં એન્ટ્રી
ત્રીજા નામ તરીકે જસ્ટિસ અપારેશ કુમાર સિંહને સુપ્રીમ કોર્ટ માટે પસંદ કરવામાં આવ્યા છે. તેઓ તેલંગાણા હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ તરીકે સેવા આપી રહ્યા હતા. તેમનું parent High Court ઝારખંડ હાઈકોર્ટ છે. તેમની નિમણૂકથી ઝારખંડની ન્યાયિક પરંપરાને પણ દેશની સર્વોચ્ચ અદાલતમાં પ્રતિનિધિત્વ મળશે. આ ત્રણેય નિયુક્તિમાં અલગ-અલગ હાઈકોર્ટનો અનુભવ એકસાથે સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી પહોંચે છે.

ન્યાયતંત્ર માટે આગળ શું?
ત્રણ નવા જજોની નિમણૂક એવા સમયે થઈ છે જ્યારે સુપ્રીમ કોર્ટની સંખ્યાત્મક ક્ષમતા વધારવામાં આવી છે. નવી 38 જજની મંજૂર રચના અને 37 કાર્યરત જજોની સ્થિતિથી અદાલત પાસે અગાઉની સરખામણીએ વધુ ન્યાયિક માનવબળ ઉપલબ્ધ થશે. જોકે માત્ર જજોની સંખ્યા વધારવાથી કેસ પેન્ડન્સીનો પ્રશ્ન સંપૂર્ણપણે ઉકેલાઈ જશે એવું માનવું યોગ્ય નહીં હોય. કેસ મેનેજમેન્ટ, બેન્ચની રચના, બંધારણીય બેન્ચ માટે ઉપલબ્ધ સમય અને વિવિધ પ્રકારના કેસોની પ્રાથમિકતા જેવા પરિબળો પણ મહત્વ ધરાવે છે. તેમ છતાં, લાંબા ગાળે વધારાની judicial capacity સર્વોચ્ચ અદાલતના કામકાજ માટે ઉપયોગી સાબિત થઈ શકે છે.

સૌથી વધુ ચર્ચામાં રહેલો મુદ્દો મહિલા પ્રતિનિધિત્વનો છે. જસ્ટિસ બી.વી. નાગરથના, જસ્ટિસ વી. મોહના અને હવે જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલ—આ ત્રણ નામો સુપ્રીમ કોર્ટની રચનામાં મહિલા ન્યાયાધીશોની હાજરીને વધુ સ્પષ્ટ બનાવે છે.

અંતે, 5 ઓક્ટોબર 2026ની આ નિમણૂકને બે દૃષ્ટિકોણથી જોવામાં આવશે—એક તરફ સુપ્રીમ કોર્ટની વધેલી જજ સંખ્યા સાથે કાર્યક્ષમતા વધારવાનો પ્રયાસ અને બીજી તરફ સર્વોચ્ચ ન્યાયતંત્રમાં મહિલા પ્રતિનિધિત્વને મળેલું નવું સ્થાન. ગુજરાત માટે તો આ સમાચાર વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે, કારણ કે ગુજરાત હાઈકોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશ રહી ચૂકેલા જસ્ટિસ સુનીતા અગ્રવાલ હવે દેશની સર્વોચ્ચ ન્યાયિક સંસ્થાનો ભાગ બનશે.

www.gujaratupdates.com

અમારી WhatsApp ચેનલ માં જોડાવો : Click karo
અમારી Telegram ચેનલ માં જોડાવો : Click karo

આ આર્ટિકલને તમારા સોશિયલ મીડિયા પર શેર કરવા નીચેના આઈકોન પાર ક્લિક કરો.